Ετικέτες

Σάββατο 17 Φεβρουαρίου 2024

ΜΑΔΕΡΑ 2018 

Τρίτη 23 Οκτωβρίου - Μαδέρα 1

Γειά σας φίλες και φίλοι,

‘’Ανέβασε καμιά φωτογραφία απ’ όπου πηγαίνετε’’, ‘’γράψε κάτι’’, μου λέει κάθε τόσο ο φίλος μας Λάκης. Δεν είμαι όμως πάντοτε υπάκουος επειδή μου αρέσει, ταυτόχρονα με την ανάρτηση, να σχολιάζω λιγάκι το θέμα δίνοντας ταυτόχρονα κάποιες πληροφορίες.

Αυτές τις μέρες βρισκόμαστε πάλι στην νήσο Μαδέρα, όπως την αποκαλούμε στα ελληνικά (στα πορτογαλικά προφέρεται Μαντέιρα που σημαίνει ξύλο), κι αποφάσισα ν’ αναρτήσω τις όποιες παρατηρήσεις κι εμπειρίες μας κατά την διάρκεια της διαμονής μας στο νησί, αποσπασματικά. Όσο για τ’ αξιοθέατα και τ' άλλα ενδιαφέροντα σημεία, επειδή οι προτιμήσεις του καθενός μας αποκλίνουν, θ’ αναφερθώ μόνο σ’ αυτά που, κατά την γνώμη μου, εμπερικλείουν χαρακτηριστικά γενικής προσοχής. 

Η Μαδέρα παιδιά, αν και μικρό νησί, έχει να προσφέρει πολλά.

Προχθές λοιπόν, σ’ ένα δρομάκο της Καμάρα ντε Λομπος, ένα ψαροχώρι, 9 περίπου χιλιόμετρα έξω από την πόλη Φουνσάλ (Câmara de Lobos – Κάμαρα/Θάλαμος των φωκιών, οι οποίες δεν υπάρχουν σήμερα σ’ αυτήν την περιοχή), θαύμασα την εφευρετικότητα του καλλιτέχνη...που αντί να πετάξει τα κουτάκια της Coca-Cola, Sprite κτλ. στον δρόμο (κάποτε μάλιστα από το παράθυρο του αυτοκινήτου ή του φορτηγού!), στην θάλασσα, στο χαντάκι, στο δάσος κι όπου αλλού του φυσήξει...προτίμησε να δημιουργήσει! Οι φωτογραφίες που έβγαλα μιλούν από μόνες τους και χαίρομαι που τις μοιράζομαι μαζί σας. Κάντε μεγέθυνση και θα διαπιστώσετε περί τίνος πρόκειται!






Πέμπτη 25 Οκτωβρίου - Μαδέρα 2

ΤΟ ΜΑΥΡΟ ΣΠΑΘΟΨΑΡΟ

(Degenfisch, scabbardfish, sabre noir)

Ο Ατλαντικός είναι γεμάτος από γνωστά κι άγνωστα ψάρια. Ένα απ’ αυτά είναι και το μαύρο σπαθόψαρο (Αφανόπους ο μέλας, Espada στα πορτογαλικά που σημαίνει ξίφος), ένα ψάρι του βαθυπελάγους που ζει σε βάθος 200 μέχρι 1700 μέτρων και εμφανισιακά μοιάζει με το χέλι. Για τους γαστριμαργικούς θεωρείται εκλεκτή λιχουδιά και αποτελεί το γαστρονομικό σύμβολο της Μαδέρας. Κατά την παράδοση ανακαλύφθηκε τυχαία πριν από 100 χρόνια, όταν πιάστηκε στην πετονιά ενός ψαρά που κοιμόνταν μέσα στην βάρκα του.

Στα μεγάλα βάθη η χροιά του είναι χαλκοειδής και κατά την ανάσυρση του, λόγω της ταχείας αλλαγής της πίεσης, αποκτά το μαύρο χρώμα. Αλειεύται με πετονιές μήκους 1500 μέτρων οι οποίες φέρουν έως και 50 άγκιστρα. Το μήκος του μπορεί να ξεπεράσει το 1,5 μέτρο, το κεφάλι του είναι δυσανάλογα μεγάλο σε σχέση με το σώμα, φέρει δύο μεγάλα πεταχτά ματάκια για να βλέπει

καλύτερα στο σκοτάδι, φαινόμενο που παρατηρείται σε ζώα που ζουν σε περιοχές με ελαττωμένο φωτισμό. Δύο σειρές από πολύ κοφτερά δόντια, που δεν θάθελα να βρεθεί το δάχτυλό μου ανάμεσα τους, στολίζουν το στόμα τους. Τα λέπια απουσιάζουν.

Το σπαθόψαρο απαντάταται επίσης στις Βερμούδες, στην Νέα Γη (Newfoundland), στην Ισλανδία, στο Λαμπραντόρ, στις Ορκάδες Νήσους (Orkney Islands, βορειοανατολικά της Σκωτίας), στα βόρεια ύδατα της Γροιλανδίας.

Επειδή κατά καιρούς, στα δίχτυα των τρατών πιάνονται συνήθως νεαρότερα σπαθόψαρα, μερικοί επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα κινδύνου. Όμως, η βρετανική κυβερνητική υπηρεσία Cefas (Centre for Environment, Fisheries and Aquaculture Science - Κέντρο Περιβάλλοντος, Αλιείας και Επιστήμης της Υδατοκαλλιέργειας) αναφέρει ότι λόγω του γεγονότος ότι τα μαύρα σπαθόψαρα ωριμάζουν αρκετά αργά και ζουν σ’ ένα ευαίσθητο περιβάλλον βαθέων υδάτων, η εμπορική τους εκμετάλλευση θα παραμείνει περιορισμένη.

Επί πλέον, η Διεθνής Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης (The International Union for the Conservation of Nature) κατατάσσει αυτό το είδος στην κατηγορία των λιγότερο ενδιαφερόντων.

Η γεύση του σπαθόψαρου δεν θυμίζει καθόλου ψάρι! Το κρέας του είναι λευκό και πολύ τρυφερό, σχεδόν λιώνει μεσ’ στο στόμα και στερείται λιπαρών. Αν και υφίσταται μία σωρεία συνταγών μαγειρέματος, στην Μαδέρα συνηθίζεται να προσφέρεται φιλεταρισμένο με ψητή μπανάνα. Σημειωτέον πως το νησί κατακλύζεται από μπανανιές...καθόλου αξιοπερίεργο λοιπόν ότι πολλά εδέσματα μαγειρεύονται ή προσφέρονται με μπανάνες. Ανάλογα με το εστιατόριο, η τιμή μερίδας κυμαίνεται από 8 μέχρι 15€.

Με επιφύλαξη αναφέρω πως σε μια γωνίτσα ενός άρθρου διάβασα ότι τα ψαράκια αυτά είναι βεβαρυμένα/προσβεβλημένα με τα βαρέα μέταλλα κάδμιο και μόλυβδο. Γι’ αυτό προτού μαγειρευτούν πρέπει ν’ αφαιρείται το συκώτι.

Σάββατο 27 Οκτωβρίου - Μαδέρα 3

CABO GIRÃO,

το ‘’Ακρωτήρι της Στροφής’’ στην μετάφραση, είναι ένα αξιοθέατο που πρέπει οπωσδήποτε να συμπεριλαμβάνεται στο πρόγραμμα κάθε επισκέπτη! Είναι το ψηλότερο ακρωτήριο στην Ευρώπη και το δεύτερο στον κόσμο, σε υψόμετρο που κυμαίνεται από 560 έως 589 μέτρα και βρίσκεται στην νότια πλευρά της νήσου. Σύμφωνα με την ιστορία, οφείλει τ’ όνομά του στον θαλασσοπόρο, εξερευνητή João Gonçalves Zarco, ο οποίος τον Ιούλιο του 1419 ανακάλυψε το νησί. Το σημείο αυτό εξυπηρετούσε τους εξερευνητές ως σημείο αναφοράς όταν κατά την πρώτη ημέρα της άφιξής τους πραγματοποιούσαν τον γύρο του νησιού.

Τον Οκτώβρη του 2012 άνοιξε για το κοινό η διαφανής γυάλινη πλατφόρμα ‘’skywalk’’ η οποία προσφέρει μια εντυπωσιακή πανοραμική θέα προς τον Ατλαντικό, την πόλη Φουνσάλ (Funchal – που σημαίνει φυτεία μάραθου) και την περιοχή Καμάρα ντε Λομπος (Câmara de Lobos). Η θέα από κει πάνω εξαρτάται από τις επικρατούντες καιρικές συνθήκες και οι εικόνες που εναλλάσσονται μποστά στα μάτια μας είναι ευθέως ανάλογες με τα παιχνιδίσματα του φωτός. Οι αποχρώσεις και οι ανταύγειες της θάλασσας και του περιβάλλοντος χώρου, εκτός βέβαια αν βρέχει καταρρακτωδώς και φυσάνε λυσσαλέοι άνεμοι, είναι μαγευτικές!
Η είσοδος είναι ελεύθερη.

Στους πρόποδες του βράχου, θα παρατηρήσετε αρκετές μικρές καλλιεργημένες εκτάσεις γης που ονομάζονται Fajã. Τα Fajãs, των οποίων δεν βρίσκω την ελληνική απόδοση, της οποίας και η πορτογαλική ετυμολογία δεν είναι ξεκάθαρα γνωστή, δημιουργήθηκαν από τα κατακρημνιζόμενα βράχια ή ροές της λάβας και την συμβολή των κυμάτων. Όπου υπάρχουν, είναι αναγνωρίσιμα κατά μήκος των ακτών ως "επίπεδες" επιφάνειες. Μέχρι το 1998 οι περιοχές αυτές ήταν προσβάσιμες μόνο με το πλοίο, οπότε εγκαταστάθηκε τελεφερίκ για την
ευκολότερη πρόσβαση των αγροτών στα χωράφια τους. ένας ανελκυστήρας, κυρίως για τη μεταφορά των αγροτικών προϊόντων. Μόλις το 2016 τοποθετήθηκε ένα τελεφερίκ 8 θέσεων για κοινή χρήση. 

Για τους κυνηγούς της αδρεναλίνης, το σημείο αυτό προσφέρεται για τα λεγόμενα BASE jumping (B.A.S.E. building, antenna, span, and earth – κτίριο, κεραία, τραβέρσα ή γέφυρα, γη, ως συνήθως οι άκρες γκρεμών), ήτοι άλματα με αλεξίπτωτο ή πτήση με wingsuit από μια σταθερή δομή ή γκρεμό.

Μερικές φωτογραφίες που παραθέτω είναι από τον Μάρτιο του 2017.









































Παρασκευή 2 Νοεμβρίου - Μαδέρα 4

ILHAS DESERTAS, τα ‘’Ερημωμένα Νησιά’’

Αν έρθετε για να περάσετε τουλάχιστον δύο εβδομάδες στην Μαδέρα, αν είστε εραστές της φύσης και της θάλασσας, και αν δεν σας πιάνει ναυτία...έ, τότε αξίζει να κάνετε μια ολοήμερη έξοδο με καταμαράν ή άλλο πλεούμενο προς στα ‘’Ερημωμένα Νησιά’’! Τα Ilhas Desertas είναι τρία αλυσιδωτά νησάκια που ανήκουν στο αρχιπέλαγο Μαδέρα και απέχουν περίπου 25 χλμ. από το λιμάνι της Φουνσάλ. Λόγω της έλλειψης γλυκού νερού, της ξηρασίας και της απομόνωσης, τα νησιά είναι ακατοίκητα. Ωστόσο, υπάρχει ένας ερευνητικός σταθμός στο Deserta Grande (Μεγάλο Ερημονήσι), το οποίο είναι το μεγαλύτερο από τα τρία. Δίχως ειδική άδεια, την οποία διαθέτουν τα εκδρομικά σκάφη, απαγορεύται η
προσέγγιση στα νησιά πέρα από τα 100 μέτρα. Ο περιορισμός της πρόσβασης, που ισχύει από το 1995 περίπου, χρησιμεύει αποκλειστικά για την προστασία της μεσογειακής φώκιας μοναχός (
Monachus monachus)
η οποία κολυμπά και στα δικά μας νερά. Η μεσογειακή φώκια περιλαμβάνεται στα πέντε πιο απειλούμενα θηλαστικά της Ευρώπης. Τα φυλλάδια γράφουν πως στην περιοχή αυτή ο αριθμός τους ανέρχεται στις 25 φώκιες και παγκοσμίως στις 350
περίπου. Κατά τον ξεναγό μας όμως...στις 60 και 600 αντιστοίχως! Κάποιον πρέπει να πιστέψουμε βέβαια! Όπως πάντα η αλήθεια κάπου στην μέση βρίσκεται!

Η απόβαση στο Μεγάλο Ερημονήσι καθώς και η περιήγηση του σταθμού με την τριγύρω περιοχή επιτρέπεται μόνο με ξεναγό. Εμείς επιβιβασθήκαμε μεν στο φουσκωτό για να βγούμε έξω...αλλά μία απότομη, τοπική θαλασσοταραχή και έντονη βροχούλα, κάτι σαν μπουρινάκι θα έλεγα, μας στέρησαν την ευτυχία! Οι θερμοκρασίες της θάλασσας την εποχή αυτή, κυμαίνονται μεταξύ 20-23 βαθμούς. Όσοι επιθυμούν μπορούν να κολυμπήσουν. Εμείς χρειαζόμαστε τουλάχιστον 25 ή στολή νεοπρέν!

Από τον Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο, Τετάρτες και Σάββατα, τα καταμαράν προσφέρουν τις υπηρεσίες τους. Από τον Νοέμβριο, αν και το κλίμα είναι σχετικά ήπιο, χειροτερεύουν οι καιρικές συνθήκες οπότε σταματούν την λειτουργία τους. Η διαδρομή από την Φουνσάλ διαρκεί γύρω στις 2,5 έως 3 ώρες, ανάλογα με τις συναντήσεις που θα έχουμε με τις φάλαινες και τα
δελφίνια! Για προστατευτικούς λόγους ο νόμος δεν επιτρέπει στα σκάφη να πλησιάσουν πέραν των 50 μέτρων προς αυτά, ούτε να παραμένουν κοντά τους πάνω από 10 λεπτά! Βέβαια, επειδή τα κητώδη δεν πήγαν σχολείο και τα δελφίνια όσο έξυπνα και νάναι...δεν ξέρουν να διαβάζουν...έρχονται τούτα προς εμάς για να μας χαιρετίσουν! Έτσι πρόλαβα να βγάλω δύο-τρεις καλούτσικες φωτογραφίες τις οποίες και παραθέτω.

Το δεύτερο σε μέγεθος νησί είναι το Bugio. Οι τρεις ντόπιοι που ρώτησα μου είπαν πως είναι απλώς ένα όνομα και παρότι έψαξα, δεν βρήκα την ετυμολογία του ονόματος στο διαδίκτυο. Το τρίτο νησί ονομάζεται Ilhéu Chão (Νήσος Όροφος,
μάλλον επειδή το ύψωμα εμφανίζει μια επίπεδη επιφάνεια. Δείτε φωτό). Τέλος υπάρχει και μια μικρή ακιδωτή βραχονησίδα η
Prego do mar (Νύχι ή καρφί της Θάλασσας).

Η περιοχή αυτή της Μαδέρας θεωρείται ως μία από τις καλύτερες της Ευρώπης για την παρατήρηση φαλαινών και δελφινιών. Εδώ γυρίστηκε, το 1956, η κλασσική ταινία ‘’Moby Dick’’ του John Huston. Το 1982 καταργήθηκε η φαλαινοθηρία και από το 1987 τα χωρικά ύδατα της Μαδέρας έχουν ορισθεί ως χώρος ασύλου των θαλάσσιων θηλαστικών.

Σ’ αυτήν την έξοδο μας με το καταμαράν, μας δόθηκε η ευκαιρία να θαυμάσουμε και ν’ απολαύσουμε 3 είδη κητωδών:

1. Την φάλαινα φυσητήρα (sperm whale στα αγγλικά, Pottwal στα γερμανικά, grand cachalot στα γαλλικά) - Είναι το μόνο εναπομείναντα μέλος του γένους των φυσητήρων και η μεγαλύτερη από τις οδοντωτές φάλαινες. Έχει μήκος 11-20 μέτρων, βάρος έως και 50 τόνους. Περίπου κάθε τέταρτο της ώρας ανεβαίνει στην
επιφάνεια για να εκπνεύσει τον αέρα που είναι ανακατεμένος με υδρατμούς, δύναται όμως να καταδυθεί σε βάθος μέχρι 2250 μέτρων. Η κατάδυση τους μπορεί να διαρκέσει και έως 1,5 ώρα. Ο εγκέφαλος τους είναι 5 φορές βαρύτερος του ανθρώπου και ο προσδόκιμος χρόνος ζωής τους πάνω από 60 χρόνια.

2. Τα μαυροδέλφινα (pilot whale στα αγγλικά, Gridwale στα γερμανικά, baleine pilote στα γαλλικά) - Ένα είδος φάλαινας η οποία μπορεί να φθάσει 8 μέτρα μήκος και βάρος γύρω στα 2300 κιλά για τ’ αρσενικά. Ζουν σε μικρές ομάδες, η κατάδυσή τους διαρκεί 5-10 λεπτά και μπορούν να καταδυθούν μέχρι τα 600 μέτρα.

3. Το ρινοδέλφινο (bottlenose dolphin στα αγγλικά, Große Tümmler στα γερμανικά,
grand dauphin στα γαλλικά) – Το μήκος τους μπορεί να φθάσει και τα 3,5-4 μέτρα περίπου και το βάρος του έως τα 650 κιλά. Ελεύθερο μπορεί να ζήσει μέχρι 40 χρόνια, 60 για τα θηλυκά. Καταδύεται συνήθως για λίγα λεπτά. Ζει σε όλες τις ελληνικές θάλασσες.

Ως γνωστόν, τα δελφίναι αυτά διαθέτουν εξαιρετική ευφυία και νοημοσύνη.

Πέμπτη 11 Νοεμβρίου - Μαδέρα 5

SANTA MARIA DE COLOMBO

Το περασμένο Σάββατο αποφασίσαμε να κάνουμε κάτι διαφορετικό... να ταξιδέψουμε στο παρελθόν... μ’ ένα καράβι του παρελθόντος, ήτοι, με το λειτουργικό
αντίγραφο της Santa María του Χριστόφορου Κολόμβου.

Η ναυπήγηση του αντίγραφου της Santa María ήταν ένα όνειρο ζωής για τον Ολλανδό Rob Wijntje, που είχε εγκατασταθεί από χρόνια στο νησί της Μαδέρας. Καθώς δεν υπήρχαν πουθενά σχέδια του πλοίου, ο Wijntje άντλησε τις γνώσεις του από τα βιβλία και τις εικόνες που είχε στην διάθεσή του προσπαθώντας να πλησιάσει όσο το δυνατόν περισσότερο στο πρωτότυπο. Έτσι, τον Ιούλιο του 1997, στο αλιευτικό χωριό Câmara de Lobos, με την βοήθεια άλλων 8 ντόπιων, ξεκίνησε την κατασκευή του η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο του 1998.

Το πλοίο έχει μήκος 22 μ., πλάτος 7 μ. και φέρει 3 κατάρτια. Το 1998, η Santa María έπλευσε στην Λισαβόνα για να εκπροσωπήσει την εκδήλωση ‘’Madeira Wine Expo 98’’. Μετά την επιστροφή του στην Μαδέρα, με έδρα την Funchal, εξακολουθεί να εξυπηρετεί χιλιάδες επισκέπτες, εκτελώντας τρίωρα ταξιδάκια και προσφέροντας τους μια απολαυστική εμπειρία. Η διαδρομή γίνεται με μηχανοκίνηση κι όχι με ιστία
, εξάλλου με μόνο 4 άτομα πλήρωμα, που αρκούν γι αυτήν την περίπτωση, θα ήταν αδύνατο.

Για την ιστορία, οι Πορτογάλοι ονόμασαν τα πλοία αυτού του τύπου ‘’nau’’ (νάου) από την αρχαία ελληνική λέξη “ναυς”. Τα πλοία αυτά σχεδιάστηκαν αρχικά για τα ταξίδια στον ωκεανό, ούτως ώστε να υπάρχει μεγαλύτερη αυτάρκεια προμηθειών αλλά και για την μεταφορά μεγαλυτέρων ποσοτήτων εμπορευμάτων, εν συνεχεία όμως, για λόγους ασφαλείας λόγω των πειρατών, εφοπλίστηκαν με κανόνια.

Η La Santa María, αρχικά η La Gallega, ήταν το μεγαλύτερο από τα τρία πλοία που χρησιμοποίησε ο Χριστόφορος Κολόμβος κατά το πρώτο του ταξίδι στον Ατλαντικό Ωκεανό το 1492.

Και τώρα, δύο λόγια για το ταξίδι μας! Το πλήρωμα, αν εξαιρέσει κανείς τα γυαλάκια Ray Ban ή Carrera και τα πατούμενα Nike, Puma κτλ., μας υποδέχθηκε με την
ενδυμασία της εποχής. Η πρώτη κιόλας, εκ του πλησίον, θέα κι επαφή με το κατάστρωμα του πλοίου μας εντυπωσιάζει! Προτού να πλεύσουμε ξεκινάμε μια μικρή αυτοξενάγηση/εξερεύνηση των τριγύρω χώρων του πλοίου. Πρώτ’ απ’ όλα, που βρίσκονται τα σωσίβια και μετά μια γρήγορη επιθεώρηση του απόπατου...βλέπετε, είχαμε μόλις γευματίσει και καταναλώσει 2-3 ποτηράκια κρασί και νερό...οπότε δεν ήμασταν τόσο σίγουροι αν θ’ άντεχαν τα υδραυλικά μας ένα τρίωρο ταξιδάκι!

Επίσκεψη στο πρώην αμπάρι, το οποίο έχει μετατραπει σε χώρο εστίασης, με το μπαράκι του, μερικά εκθεματάκια της εποχής και φυσικά τον παπαγάλο που ήταν πάντα παρών στα πειρατικά πλοία, με τον οποίον έπιασα μια κουβεντούλα
αργότερα (ίδε μίνι βιντεάκι). Επ’ ευκαιρίας έψαξα να βρώ τι ρόλο έπαιζαν οι παπαγάλοι για τους πειρατές και η μόνη λογική εξήγηση που βρήκα ήταν ότι πιθανόν οι πειρατές τα έκλεβαν επειδή ένα πολύχρωμο πουλί που μιλούσε κόστιζε ακριβά.

Βέβαια η Σάντα Μαρία δεν ήταν μεν πειρατικό...αλλά έτσι ξεκίνησε, και λεηλατήθηκε όλη η νέα ήπειρος και αφανίστηκαν οι λαοί της!

Βγάζουμε μερικές φωτογραφιούλες, αναβαίνουμε στο κατάστρωμα και την αράζουμε σε μια γωνιά για ν’ απολαύσουμε την θάλασσα! Δεν είχε μεγάλα κύματα, αλλά λόγω του μονίμως υφιστάμενου βωβού κυματισμού, κουνιόμασταν αρκετά, όχι που μας πείραζε δηλαδή...αλλά να... μας δυσκόλευε λιγάκι στο να κατεβαίνουμε στο μπαράκι για να παραγγείλουμε 4 ‘’πόντσα’’ (εθνικό ποτό της Μαδέρας, με ρούμι 25%, λεμόνι
ή πορτοκάλι ή και τα δύο και τέλος μέλι) και ν’ ανεβαίνουμε πάλι επάνω διατηρώντας την ισορροπία μας και τα ποτά σώα! Πάντως, 4 φορές τα καταφέραμε άνευ δυσκολιών.

Τώρα βέβαια, μετά από 4 πόντσα και κάτι κρασάκια πιο πριν...έ...την βρίσκεις στα σίγουρα...και καμμια φορά χάνεις τον προσανατολισμό σου! Έτσι, σε μια φάση, ο συνταξιδιώτης μας και φίλος Χάνς καταφθάνει με μια κουτσή, ξεκουρδισμένη κιθάρα που ξετρύπωσε στ’ αμπάρι και μου την πετάει λέγοντας: ‘’έλα παίξε κάτι’’! Εγώ πάλι...μετά τα προαναφερθέντα και με την ευφορία που μ’ είχε κυριεύσει, χωρίς
πολλά σου, ξου, μου, παίρνω την κιθάρα στα χέρια, καταφέρνω να την κουρδίσω, κι αρχίζω να την γρατζουνάω... κι ό,τι βγάλω, σκέφθηκα. Μάλλον κάτι καλούτσικο πρέπει να βγήκε επειδή στο τέλος άκουσα μερικά χειροκροτήματα! Κάποτε παιδιά, θυμάμαι, παίζοντας κάπου μ’ έναν επαγγελματία κιθαρίστα, σε μια στιγμή μου λέει:
‘’Ξέρεις Γιάννη, πρόσεξα πως σφίγγεσαι πολύ όταν παίζεις, αφήσου, χαλάρωσε και θα δεις πόσο καλλύτερα αποτελέσματα θα έχεις’’! Έκτοτε, έχω διαπιστώσει επανειλλημένως, πως την χαλάρωση την πετυχαίνω μετά από λίγη ρετσινούλα, ουζάκια, τσιπουράκια ή ρακή...τότε, τα δάχτυλα μου λύνονται και γλιστράνε πιο εύκολα πάνω στις χορδές...

Κι έτσι...αργά, αργά, δίχως να τ’ αντιληφθούμε, με τον δύοντα Φοίβο να παιχνιδίζει με τα σύννεφα και τον ορίζοντα, βάφοντας τα με τα χρώματα της στιγμιαίας αρεσκείας του, φθάνουμε στο λιμανάκι της Φουνσάλ, ενώ στην προκυμαία διακρίνουμε τις σκιές του πλήθους που ήρθαν για να θαυμάσουν το ηλιοβασίλεμα!

Και...κάποιοι σου λένε, ‘’όλα τα ηλιοβασιλέματα το ίδιο είναι’’!

Έ...ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ λοιπόν!





Κυριακή 11 Νοεμβρίου - Μαδέρα 6

TOBOG(G)AN - CARRO DE CESTO – ΚΑΛΑΘΕΝΙΟ ΕΛΚΗΘΡΟ (carro=καρότσι, αλλά tobog(g)an σημαίνει έλκηθρο)

Ε...και μη βιάζεστε παρακαλώ, να βγάλετε συμπεράσματα! Όχι, δεν εισήλθαμε στον πειρασμό να δοκιμάσουμε αυτήν την εμπειρία επειδή δεν συνάδει με το δικό μας
ύφος. Σας το περιγράφω όμως με λίγα λόγια, λόγω της ιδιαιτερότητας και διαφορετικότητάς του!

Τα tobog(g)an πρωτοεμφανίστηκαν στο μικρό και γραφικό χωριό Monte γύρω στο 1850, ως ένα γρήγορο μέσο μεταφοράς για τους ντόπιους, μέχρι την Funchal. Το Μόντε, γνωστό επίσης ως "το χωριό των καροτσιών", κρέμεται πάνω στους λόφους σε απόσταση 6 χλμ. περίπου από το κέντρο της Φουνσάλ.

Σύμφωνα με μία ιστοριούλα/εκδοχή που μας διηγήθηκε ένας Πορτογάλος ταξιτζής, αρχικά, όλα ξεκίνησαν όταν οι άνθρωποι του χωριού, για την διακίνηση των προϊόντων τους προς την πόλη, αναγκάστηκαν να βρουν ένα καλύτερο μέσον
μεταφοράς. Η διακίνηση προσώπων άρχισε να γίνεται αργότερα, όταν ένας ασθενής χρειάστηκε να διακομισθεί επειγόντως στο κέντρο για ιατρική περίθαλψη.

Στις μέρες μας πλέον, τα toboggan είναι ένα αξιοθέτο της Μαδέρας, που κάθε χρόνο προσελκύουν χιλιάδες τουρίστες που θέλουν να βιώσουν αυτήν την συναρπαστική εμπειρία ολίσθησης με υψηλή ταχύτητα μέσα στα στενά κατηφορικά δρομάκια που οδηγούν στο Λιβραμέντο.

Το toboggan είναι ένα απλό έλκηθρο και παραδοσιακό μεταφορικό μέσο των Εσκιμώων. Παρεμπιπτόντως, σήμερα η λέξη Εσκιμώος θεωρείται προσβλητική (ρατσιστική) και έχει ήδη καταργηθεί η χρήση της στον Καναδά. Αντ’ αυτής χρησιμοποιείται η λέξη Ινουίτ (Inuit) που στην γλώσσα τους σημαίνει ‘’άνθρωποι’’.
Βλέπετε, η λέξη
Eskimo, όπως πιστεύουν πολλοί ιστορικοί, σημαίνει "οι τρώγοντες ωμό κρέας". Άλλοι εμπειρογνώμονες όμως, του Ινστιτούτου Smithsonian, ισχυρίζονται πως η λέξη αναφέρεται στους ανθρώπους που φορούν χιονοπέδιλα.

Κατά την προσωπική μου γνώμη, το θέμα αυτό χωράει πολλή συζήτηση επειδή αγγίζει κι άλλα πολλά επίκαιρα ζητήματα...τ’ αφήνω όμως διότι ξεφεύγει από τα όρια του παρόντος χώρου!

Τα τόμπογκαν κατασκευάζονται κυρίως από λυγαριά πάνω σε δύο ξύλινους δρομείς και κατευθύνονται ωθούμενα από δύο άνδρες, τους λεγόμενους καρεϊρος
(
carreiros), οι οποίοι είναι ντυμένοι παραδοσιακά, με λευκά βαμβακερά ρούχα και ψάθινα καπέλα, τα δε υποδήματά τους φέρουν χονδρές σόλες καουτσούκ που χρησιμοποιούνται για φρενάρισμα.

Η περίπου 10λεπτη διαδρομή ξεκινά από τους πρόποδες της εκκλησίας Nossa Senhora do Monte (βλ. Φωτό) κι ακολουθεί μια σχετικά απότομη κατηφορική πορεία μέχρι το χωριουδάκι Livramento, 2 χλμ. πιο πέρα. Η ταχύτητα κατάβασης κυμαίνεται μεταξύ 30 έως 40 χλμ. την ώρα, αλλά μπορεί και να την ξεπεράσει.

Παλαιότερα τα δρομάκια ήταν λιθόστρωτα και η διαδρομή διπλάσια...όχι πολύ καλό για όσους υπέφεραν από παθήσεις της σπονδυλικής στήλης!

Οι ασπρόμαυρες φωτογραφίες είναι τραβηγμένες από τα πλακάτ και τις αφίσες από την γύρω περιοχή που ξεκινούν τα toboggan.









Αυτά εν περιλήψει και σας ευχαριστώ για την ανάγνωση.

Γιάννης Αρβανιτάκης

Σάββατο 14 Οκτωβρίου 2023

Ένα φιλάκι είναι λίγο, πολύ λίγο, δύο φιλάκια είναι λίγο, τι να πω,
τρία φιλάκια είναι λίγο, πολύ λίγο, δώσε μου τέσσερα αν θες να σ’ αγαπώ...

Φίλες και φίλοι σας χαιρετώ και σας ερωτώ,

αναλογιστήκατε ποτέ, που περίπου κείτεστε με τις γνώσεις σας γύρω από το φιλί; Πιθανόν να μη γνωρίζετε τόσο πολλά, όσο πιστεύετε!

θα σας απασχολήσω σήμερα, με κάποιες ''άχρηστες πληροφορίες'' σχετικά με το ΦΙΛΙ και τη ΦΙΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑ...και μη μου κρυφοχαμογελάτε τώρα, αλήθεια σας

λέω! Η ''Φιληματολογία'' είναι η επιστήμη που μελετάει το φιλί και ό,τι συνεπάγεται!

Θα αναρωτηθείτε τώρα, πως μου ήρθε αίφνης η ιδέα να καταπιαστώ μαζί της; Ως γιατρός ασχολήθηκα βεβαίως με τη φυσιολογία και την πρακτική του φιλιού (ευνόητον, ότι με την πρακτική...ολίγον τι νωρίτερα😉)... αλλά, να, δεν είχε καρποφορήσει ακόμη η ιδέα για δημοσίευση στο μυαλό μου.

Ως γνωστόν, το φιλί έχει χιλιοτραγουδηθεί σχεδόν σε όλες τις γλώσσες του κόσμου. Μερικά τραγουδάκια μάλιστα, συνδέονται με αλησμόνητες αναμνήσεις κι έχουν αφήσει, για πάντα, τα μελωδικά τους αποτυπώματα στα βάθη της ψυχής μας. Όχι, δεν πρόκειται να κατονομάσω όλα τα τραγουδάκια που με άγγιξαν, με συγκίνησαν ή μπήκαν κάτω από το πετσί μου... Ωστόσο, θ' αναφέρω το τραγουδάκι ''Φίλα με'', με τον Κραουνάκη να σαλπάρει και να χάνεται...το οποίο μού ’δωσε και το ερέθισμα για τη σύνταξη αυτού του άρθρου… καθώς κι ένα δικό μας, τα ''Πυρωμένα φιλιά'', σε στίχους του συνήθως ύποπτου Λάκη και με δική μου μουσική επένδυση! Το τελευταίο, αν και το δημιουργήσαμε το 2003, δεν σας το παρουσιάσαμε ακόμη! Ελπίζω να το κάνουμε σύντομα όμως!

Όπως πάντα, όσα γράφω ή παραθέτω βασίζονται σε επιστημονικά δεδομένα, δίχως να παραλείπω κάποια χιουμοριστική διάθεση εκ μέρους μου!😏

Μηχανισμός, φυσιολογία του φιλιού, υπέρ και κατά

Από την αρχαιότητα το φιλί είναι ένας τρόπος έκφρασης αγάπης, επιθυμίας, ενότητας και επικοινωνίας μεταξύ ανθρώπων. Το φιλί δεν είναι απλώς μια φυσική ενέργεια, αλλά έχει βαθιές ψυχολογικές και συναισθηματικές αποφυάδες.

Χωρίς να γίνεται ταξινόμηση ανα κατηγορία φιλιού, ο μέσος χρόνος που αφιερώνει ένα άτομο φιλώντας στη ζωή του ξεπερνά τα 20.000 λεπτά, κάπου δύο εβδομάδες δηλαδή.

Με το φιλί ερχόμαστε σε επαφή...αφή, η οποία συχνά αποκαλείται «η μητέρα των αισθήσεων», λόγω της δυναμικής που εμπεριέχει, λέει μεταξύ άλλων, η καθηγήτρια ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο Rutgers στο Newark, N.J. Helen Fisher, PhD, της οποίας ερευνητική ειδικότητα αποτελεί η ρομαντική αγάπη.

Σας πληροφορώ επίσης ότι η ευαισθησία των χειλέων είναι 100 έως 200 φορές ανώτερη απ’ αυτήν των άκρων των δακτύλων. Ακόμα και τα γεννητικά όργανα δεν έχουν την ευαισθησία που έχουν τα χείλη.

Ένα φιλί μπορεί να είναι σεξουαλικά φλογερό μέχρι κάπως τραχύ και ίσως λιγάκι άγριο, εξαιρετικά ρομαντικό ή βαθύτατα ηδονικό επειδή, κατά κάποιο τρόπο, είναι η επιβεβαίωση μιας δέσμευσης.

Κατα τη διαδικασία του φιλήματος ενεργοποιείται μια ομάδα διαφορετικών μυών του προσώπου, με τον σφιγκτήρα του στόματος να παίζει πρωταρχικό ρόλο. Για τα
απλά φιλάκια χρησιμοποιούμε μόλις 2 μύες και καίμε 2 έως 3 θερμίδες μόνο, ενώ σ΄ένα παθιασμένο γαλλικό φιλί, όπου μπερδεύονται οι γλώσσες μας, μπορεί να συμμετέχουν 23 έως 34 μύες του προσώπου και 112 ορθοστατικοί. Η δε πράξη του φιλιού καταναλώνει μεταξύ 5 και 26 θερμίδες ανά λεπτό.  

Αν τώρα φιλιόμαστε παθιασμένα για μια ώρα και υπολογίσουμε, κατά μέσον όρο, 15 θερμίδες ανά λεπτό, θα έχουμε κάψει 900 περίπου θερμίδες! Ό,τι πρέπει δηλαδή για να χάσουμε μερικά κιλάκια! Εξουθενωτικό μεν, αλλά σίγουρα πολύ πιο ευχάριστο από το γυμναστήριο, επειδή μεταφερόμαστε σε μια άλλη διάσταση, ήτοι, στον παράδεισο του έρωτα...😊 Αυτό δεν είναι σύσταση...απλώς σκέψεις κάνω...

Πάντως, κατά τον καθηγητή Bryant Stamford, PhD, του Πανεπιστημίου Louisville, κάνοντας τζόκινγκ σ’ έναν διάδρομο γυμναστηρίου καίγονται 11,2 θερμίδες το λεπτό!

...πιο υγρό φιλί απ' αυτό δεν υπάρχει😉
Κατά τη διάρκεια ενός καλού, υγρού φιλιού, τα ζευγάρια ανταλλάσσουν κατά μέσο όρο 9 ml ύδατος, 0,7 mg πρωτεΐνης, 0,18 mg οργανικών ενώσεων, 0,71 mg λιπών και 0,45 mg χλωριούχου νατρίου, καθώς επίσης μερικά εκατομμύρια έως 1 δισεκατομμύριο 278 διαφορετικών ειδών μικροοργανισμών, εκ των οποίων το 95%
χαρακτηρίζονται ως μη παθογόνοι για άτομα με φυσιολογικό ανοσοποιητικό σύστημα. Βεβαίως, λογικά σκεπτόμενοι, αν μοιραζόμαστε τα μικρόβια μας με κάποιον, ίσως να ενισχύεται το αμυντικό μας σύστημα!😏

Εν τούτοις, επειδή πολλοί παθογόνοι οργανισμοί, όπως π.χ. κορωναϊός, απλός έρπης, λοιμώδης μονοπυρήνωση, ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων κι άλλοι διάφοροι μολυσματικοί ιοί, στρεπτόκοκκοι, σταφυλόκοκκοι κ.ο.κ. μπορούν να μεταδοθούν από τα φιλιά, η Kelly Reynolds, PhD, μικροβιολόγος στο Πανεπιστήμιο της Arizona, δεν φαίνεται να είναι πολύ ενθουσιασμένη με το υγρό/γαλλικό φιλί!

Μεταξύ άλλων, κατά τη διάρκεια του φιλιού αυξάνεται επίσης και η παραγωγή σάλιου... η οποία μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη της τερηδόνας ξεπλένοντας τα βακτήρια από τα δόντια! Τάδε έφη ο οδοντίατρος Mathew Messina, DDS, από το Ohio... Ευνόητο ότι και σ΄αυτό το σημείο θα βρείτε πολλούς διαφωνούντες επιστήμονες!

Εγώ πάντως την οδοντόβουρτσα μου δεν την αφήνω...😊

Σύμφωνα με μια σουηδική έρευνα, περίπου το 12% των ατόμων που φιλούν κάποια/-ον που έχει φάει ένα φαγητό στο οποίο είναι αλλεργικά, θα εμφανίσουν αλλεργική αντίδραση. Εννοείται βεβαίως ότι η ευαισθησία σας εξαρτάται από τη σοβαρότητα της αλλεργίας σας. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/14635463/

Όταν φιλιόμαστε, απελευθερώνονται ωκυτοκίνη και άλλες χημικές ουσίες στον εγκέφαλο που συνδέονται με την αίσθηση της ευτυχίας και της ευεξίας. Το φιλί ενισχύει την εμπιστοσύνη και την ενότητα μεταξύ δύο ανθρώπων. Μερικές φορές, ένα μόνο φιλί μπορεί να μεταδώσει περισσότερα συναισθήματα από ό,τι θα μπορούσαν να εκφράσουν λόγια.

''Το Φιλί'' έργο του Gustav Klimt
(από τους αγαπημένους μου ζωγράφους) 
Σύμφωνα με τη Fisher, για το ζευγάρωμα και την αναπαραγωγή οι άνθρωποι έχουν αναπτύξει τρία διαφορετικά συστήματα στον εγκέφαλο:

α. Σεξουαλικής/γενετήσιας ορμής (libido), 

β. Συναισθημάτων έντονης ρομαντικής αγάπης, και 

γ. Συναισθημάτων βαθιάς προσκόλλησης/δέσμευσης.

Τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες, η σεξουαλική ορμή και ο πόθος πυροδοτούνται από την τεστοστερόνη. Επειδή δε, το σάλιο περιέχει υψηλές ποσότητες τεστοστερόνης, η οποία ενεργοποίει τη libido, και δεδομένου ότι τα κύτταρα του εσωτερικού τοιχώματος του μάγουλου είναι δομημένα ούτως ώστε να διευκολύνουν την απορρόφησή της, τα υγρά φιλιά προκαλούν σεξουαλική διέγερση. Η συμβολή της ντοπαμίνης, που μαζί με άλλους νευροδιαβιβαστές, ανήκει επίσης στο κύκλωμα ανταμοιβής, ξεκινά με τα συναισθήματα της ρομαντικής αγάπης.

Η ωκυτοκίνη είναι υπεύθυνη για την προσκόλληση ή τη δέσμευση και συχνά αναφέρεται ως η ορμόνη της ευτυχίας ή της αγάπης ή ορμόνη δεσμού μητέρας-παιδιού. Η ωκυτοκίνη παράγεται στον υποθάλαμο κι αποθηκεύεται στην υπόφυση απ’ όπου εκκρίνεται.

Ένας από τους ισχυρότερους μηχανισμούς έκκρισης / απελευθερώσης ωκυτοκίνης είναι η διέγερση των θηλών, αναφέρει ο Young. Είναι ο ίδιος βιολογικός μηχανισμός που ενεργοποιεί τη ροή του γάλακτος κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Σημειωτέον ότι το μόνο είδος που περιλαμβάνει τη διέγερση της θηλής κατά τον έρωτα είναι ο άνθρωπος, προσθέτει ο Young.

Κατά τη συνουσία και μετά τον οργασμό, τόσο στις γυναίκες όσο και στους άνδρες, το σώμα απελευθερώνει ωκυτοκίνη, συνεπώς, εκτός από ηδονή, ικανοποίηση, συναίσθημα ευφορίας, συμβάλλει στην εντονώτερη δέσμευση μετά το σεξ.

Αν κάνετε έρωτα με κάποια ή με κάποιον που σας αρέσει πολύ, αλλά δεν είστε ερωτευμένοι και δεν αισθάνεστε συνδεδεμένοι μαζί της/του, τότε το μόνο που μπορεί να νιώθετε είναι η σεξουαλική ορμή, οι επιπτώσεις της τεστοστερόνης δηλαδή.

...και μερικές ακόμη ενδιαφέρουσες πληροφορίες

- Σύμφωνα με μία ιστοσελίδα, η άσκηση του φιλιού βοηθά στην πρόληψη των ρυτίδων του προσώπου!!😏

- Μερικές ιστοσελίδες αναφέρουν ότι οι άνδρες που φιλούσαν τις γυναίκες τους κάθε πρωί, ζουν 5 χρόνια περισσότερο και βγάζουν περισσότερα χρήματα εν σχέσει με τους άνδρες που δεν το έπρατταν...(Αν ήταν έτσι, θάπρεπε να ήμουνα πολυεκατομμυριούχος...σκέφθηκα!😏). Πάντως, η επιλογή δική σας παιδιά... για κάποιους εξ ημών ίσως είναι λιγάκι αργά... κάποιοι νεότεροι μας... ίσως προλαβαίνουν... Αναρωτιέμαι όμως τι γίνεται με τις γυναίκες σ’ αυτή την περίπτωση! Αχ αυτή, η ακόμη ανδροκρατούμενη κοινωνία μας...😞

- Από επιστημονική σκοπιά, ανεξαρτήτως της διαρκείας ενός φιλιού, το DNA της/του συντρόφου παραμένει στη στοματική μας κοιλότητα για μία ώρα τουλάχιστον.

- Όλα τα είδη των ζώων φιλιούνται, μας λέει η Fisher, τα σκυλιά π.χ. αλληλογλείφουν τη μούρη τους, οι χελώνες και οι γάτες τρίβουν τις μύτες τους, οι ελέφαντες τοποθετούν τις προβοσκίδες τους στο στόμα του συντρόφου


τους...ακόμη και τα έντομα χαϊδεύονται με τα πόδια τους (...άραγε πως το κάνουν οι σαρανταποδαρούσες...σκέφθηκα😏
) ή θα χαϊδέψουν την κοιλιά του άλλου...Τώρα πως βγάζει αυτό το συμπέρασμα η κα Fisher...ντεν ξέρει!

- Οι χιμπατζήδες φιλιούνται όπως οι άνθρωποι. Το κάνουν για κάθε είδους λόγους, ερωτικούς (ακόμη κι αλά γαλλικά...), κοινωνικούς, φιλικούς, για συμφιλίωση μετά από έναν τσακωμό ή για να εκφράσουν φιλία. Μια μάνα κι ένα παιδί θα φιληθούν στα χείλη. Θηλυκοί κι αρσενικοί χιμπατζήδες ανταλλάσουν επίσης φιλιά μεταξύ τους.

- Σύμφωνα με το βιβλίο του Γκίνες, το μεγαλύτερο σε διάρκεια φιλί που καταγράφηκε σε επίσημο ρεκόρ ήταν 58 ώρες, 35 λεπτά και 58 δευτερόλεπτα, στις 14 Φεβρουαρίου 2013, στην πόλη Ατάγια της Ταϊλάνδης από ένα ζευγάρι Ταϊλανδών.

- Ο Gordon Gallup Jr., Ph.D., καθηγητής της εξελικτικής ψυχολογίας του πανεπιστημίου στο Albany, σημειώνει ότι το φιλί μπορεί να έχει εξελιχθεί από την πρωτόγονη πράξη σίτισης παιδιού από τη μητέρα, όπου η μητέρα μασάει μικρές μερίδες τροφής και στη συνέχεια ταίζει το μωρό της.

                                                   ---------------------------------------------

Αν δεν κουραστήκατε με την ανάγνωση, συνεχίστε παρακάτω...

Είδη φιλιών:

* Αέρινο φιλί (Air kiss): Οταν δύο άτομα με κλειστά τα χείλη τους περνούν δίπλα από το μάγουλο του άλλου χωρίς να το αγγίζουν πραγματικά.

* Φιλί στο μάγουλο (Cheek kiss): Μια κίνηση πλατωνικού χαιρετισμού που συνιθίζεται μεταξύ φίλων και μελών της οικογένειας.

* Φιλί στο μέτωπο (Forehead kiss): Έκφραση στοργής.

* Ράμφισμα (Peck): Ελαφρύ άγγιγμα των χειλιών.

* Φιλί στην κορυφή του κεφαλιού (Top of the head kiss): Συνήθως από έναν γονέα προς το παιδί ή έναν παππού ή τη γιαγιά.

* Χειροφίλημα (Hand kiss): Ένδειξη σεβασμού και τρυφερότητας.

* Αγγελικό φιλί (Angel kiss): Στοργικό, απαλό φίλημα των βλεφάρων.

* Φιλάκι στη μύτη (Nose kiss): Συνήθως είναι ένας γλυκός, οικογενειακός χαιρετισμός.

* Φιλάκι της πεταλούδας (Butterfly kiss): Με τα μάγουλα κολλημένα, ανοιγο-κλείσιμο των βλεφαρίδων στα μάτια ή στο πρόσωπο του άλλου, ούτως ώστε να αισθάνεται σαν να το αγγίζουν (φιλούν) τα φτερά μιας πεταλούδας.

* Φιλί του άνθρωπου αράχνη (Spiderman kiss): Όπως ο Tobey Maguire (Spiderman) φιλά την Kirsten Dunst ενώ κρέμεται ανάποδα. Αυτό το φιλί...δεν το δοκίμασα ακόμη😇...κάπως δύσκολο μου φαίνεται, αλλά, να, ποτέ δεν είναι αργά.

* Ερωτικά φιλιά... Η επιλογή δική σας...

α. Το γαλλικό φιλί (French kiss) : Ο αυτοκράτορας των φιλιών, κατά την ταπεινή μου γνώμη...Το γαλλικό φιλί είναι η προθέρμανση για την ερωτική πράξη, makeout αγγλιστί.      

β. Φιλάκι στο λαιμό/αυχένα (Neck kiss ): Πολύ ερωτικό, δεδομένου ότι ο λαιμός είναι ένα ευάλωτο, ερωτογενές μέρος του σώματος.

γ. Το Δαγκωτό φιλάκι (Bite kiss): Στην προκειμένη περίπτωση ελαφρό δαγκωματάκι.

δ. Φιλί σαύρας (Lizard kiss): Όταν οι σύντροφοι φιλιούνται αγγίζοντας μόνο τις γλώσσες, χωρίς τα χείλη.

ε. Φιλί στο λοβό του αυτιού (Earlobe kiss): Εξαιρετικά ευάλωτη και ερωτική περιοχή!

στ. Φιλιά στο σώμα (Body kisses): Πολύ οικείο και ερωτικό, μια άλλη μορφή προκαταρκτικού παιχνιδιού.

ζ. Φιλί μόνο στο ένα χείλος (Single lip kiss): Αρκετά αισθησιακό, ιδίως με μισάνοιχτα χείλη.

η. Φιλί στον ώμο (Shoulder kiss): Προκλητικό/ερωτικό, ειδικά όταν ξεκινά από πίσω.

θ. Φιλιά γύρω από τις θηλές και τα γεννητικά όργανα (Nipple kisses, Genital kisses): Εδώ βρε παιδιά... δεν φαντάζομαι να περιμένετε διευκρινίσεις...τ’ αφήνω στη φαντασία σας...😇

Σας αφήνω παιδιά με την υπενθύμηση του πρώτου στίχου του "Bésame Mucho" (Φίλα με πολύ), που μας τραγούδησε η μεξικάνα Consuelo Velazquez, κάπου μεταξύ 1932 και 1938.

‘’Bésame, bésame mucho, como si fuera esta noche la última vez’’. (Φίλησέ με,
φίλα με πολύ, σαν να ήταν απόψε
η τελευταία φορά).

...και μια απορία βρε παιδιά: Θα ήθελα νάξερα πως φιλά αυτή η Fisher!!!😏

Γιάννης Αρβανιτάκης


ΠΗΓΕΣ

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23684396/

http://www.webmd.com/sex-relationships/features/kissing-benefits#1

https://www.mindbodygreen.com/articles/types-of-kisses

http://www.cosmopolitan.com/health-fitness/a8687514/scary-kissing-facts/

https://www.mindbodygreen.com/articles/why-humans-kiss-science

https://www.scirp.org/journal/paperinformation.aspx?paperid=94457

https://www.albany.edu/campusnews/releases_401.htm

https://meygeia.gr/systima-antamoivis-egkefalou/

https://en.wikipedia.org/wiki/Evolutionary_psychology

Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου 2022

ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΨΗΦΙΑΚΗ ΑΠΟΘΗΚΕΥΤΙΚΗ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ή Η ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΜΑΣ και πως τη ΔΙΑΧΕΙΡΙΖΟΜΑΣΤΕ;

του Γιάννη Αρβανιτάκη

Φίλες και φίλοι,

ενώ η μειοψηφία των ισχυρών, με φθηνές έως ανύπαρκτες δικαιολογίες, βασανίζει, σκοτώνει και ξανασκοτώνει την πολυταλαιπωρημένη ''ειρήνη''...ενώ ένας πολεμοχαρής γείτονας με την παρέα του ουρλιάζουν και απειλούν να εισβάλουν στη Χώρα μας... ενώ οι φίλοι τους από τον Βορρά συνεχίζουν την εγκληματική τους δράση στην Ουκρανία και απειλούν με πυρηνικά... ενώ ο λεγόμενος υπερατλαντικός μας σύμμαχος και αφεντικό του πλανήτη, ως είθισται, συνιστά ίσες αποστάσεις... ενώ η άλλη, στην πραγματικότητα, ''ποτέ'' σύμμαχός μας Βρετανία κατέχει ένα 4+% περίπου του ελληνοκυπριακού εδάφους (αν δεν το ξέρετε, 253 τετραγωνικά χλμ. καταλαμβάνουν οι Βρετανικές Περιοχές Κυρίαρχων Βάσεων (SBAs - British Sovereign Base Areas) του

Ακρωτηρίου και της Δεκέλειας που παρέμειναν στη βρετανική δικαιοδοσία ως κυρίαρχο βρετανικό έδαφος, σύμφωνα με τη Συνθήκη Ίδρυσης ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας το 1960) ξαναφλερτάρει με την επιθετική Τουρκία, ώστε να έχει κι αυτή επιρροή/συμμετοχή στην Ανατολική Μεσόγειο... ενώ η πείνα θερίζει κόσμο… συν άλλα πολλά, άκρως ανησυχητικά γεγονότα, οδήγησαν τις σκέψεις μου στο φτωχό μυαλουδάκι μας... σ’ αυτό το αριστούργημα της φύσης που η ανικανότητά μας να αξιοποιήσουμε τις σχεδόν ανεξάντλητες δυνατότητες του ξεπερνά κάθε όριο!
Αίφνης ξαναθυμήθηκαν κάποιοι τη λέξη λογική... και δη την ''κοινή λογική''! Έτσι, την πετάνε κάπου, κάπου σε κανένα δημοσίευμα ή την ξεστομίζουν κάποτε σε κάποια συνέντευξη! 
Αυτή την ώρα υπάρχουν τουλάχιστον 27 εστίες συγκρούσεων ανά την υφήλιο και γύρω στα 2 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε εμπόλεμες περιοχές... η εκμετάλλευση των συνανθρώπων μας σταματημό δεν έχει, οι πόλεμοι το ίδιο, η πείνα άλυτο πρόβλημα, ακρίβεια, πληθωρισμός, παιχνίδια με την ενέργεια, απειλές με πυρηνικά, και πάμε λέγοντας! Κι εγώ, ο κοινός θνητός, αναρωτιέμαι που βρίσκεται η λογική μέσα σ΄αυτόν τον κυκεώνα; 

Αχ αυτό το μυαλουδάκι βρε παιδιά! Η ζωή μας προίκισε μ’ ένα υπέροχο εργαλείο το οποίο, δυστυχώς, πολύ συχνά, δεν ξέρουμε πως να το χρησιμοποιήσουμε! Οι δυνατότητες του εγκεφάλου μας, για να μην πω απεριόριστες, είναι πράγματι περισσότερες απ’ όσες μπορούμε να φανταστούμε. Κατά την άφιξή μας στον κόσμο κανείς δεν φρόντισε να μας δώσει οδηγίες χρήσεως εγκεφάλου! Η λειτουργία του μυαλού βασίζεται στα δεδομένα που θα του χορηγηθούν και στις εμπειρίες που αποκτά όσο εξελίσσεται.

Στις συζητήσεις με φίλους, αλλά και σε κάποια άρθρα μου, αποκαλώ τον εγκέφαλο μας ''βιολογικό σκληρό δίσκο'', ο οποίος όταν ερχόμαστε στον κόσμο, διαθέτει μόνο ένα λειτουργικό σύστημα και μερικές αναγκαίες, προεγκατεστημένες βασικές εφαρμογές. Σ’ αυτή τη φάση η προσωπικότητά μας είναι εύπλαστη και συμπεριφέρεται σαν τα υγρά που παίρνουν τη μορφή του χώρου που θα τοποθετηθούν. Δεν ξέρουμε που ανήκουμε ούτε ποιοι είμαστε, δεν έχουμε ταυτότητα, δεν γνωρίζουμε ακόμη, αν είμαστε θηλυκά, αρσενικά ή άνευ γένους(!), λευκοί, μαύροι, έγχρωμοι, την εθνικότητά μας, τη θρησκεία μας, την πολιτική χροιά που θα αποκτήσουμε, τι σημαίνει εχθρός ή φίλος, με ποια κριτήρια θα πρέπει να παίρνουμε τις αποφάσεις μας... τι πάει να πει ΑΓΑΠΗ... και άλλα πολλά!

Οι ειδικοί λένε ότι η κληρονομικότητα επηρεάζει κατά ένα 25% τη διαμόρφωση της προσωπικότητας μας, ενώ το 75% αυτού που τελικά γινόμαστε, εξαρτάται από αλληλεπιδράσεις με το περιβάλλον. Με άλλα λόγια, και πάντοτε κατά την ταπεινή μου γνώμη, από τις εφαρμογές που εγκαθίστανται στον βιολογικό μας δίσκο, από τους γονείς μας, τους νηπιαγωγούς, τους δασκάλους, τους καθηγητές, τους διαμορφωτές της κοινής γνώμης και την κοινωνία που μας περιβάλλει στην πορεία του ατομικού μας γίγνεσθαι. Όσο μεγαλώνουμε, κι ας μου επιτραπεί η σκέψη, τα ΜΜΕ με τα κακόβουλα λογισμικά τους μας κάνουν συστηματική πλύση εγκεφάλου, ούτως ώστε να μας πείσουν όχι μόνο για την ορθότητα ή μη των όσων συμβαίνουν γύρω μας αλλά και των όσων πρόκειται να συμβούν. Αυτά και ιδιαίτερα η τηλεόραση, κρίνουν και καθορίζουν τις τύχες της ανθρωπότητας υποβάλοντας στον τηλεθεατή την δήθεν ορθότητα των πραγμάτων... κι αν μελλοντικά χρειαστεί, θα υπάρχει πάντα μια δικαιολογία στο συρτάρι τους(!)  

Μας υποδεικνύουν...από το τι πρέπει να φάμε, τι να πιούμε ή να φορέσουμε, μέχρι ποιο κόμμα ή ποιον πρέπει να ψηφίσουμε, ποιον να δικάσουμε ή να καταδικάσουμε, πότε να κηρύξουμε ή να δικαιολογήσουμε έναν πόλεμο και το τρενάκι συνεχίζει την πορεία του. Έτσι, εν καιρώ, ωριμάζουμε ανώριμα και γινόμαστε πειθήνια κοινωνικά ανθρωποειδή ρομποτάκια.

Φίλες και φίλοι, θέλω να τονίσω ότι με τα γραφόμενα μου δεν αναφέρομαι σε συνανθρώπους μας που έχουν γεννηθεί με κληρονομικές ή περιγεννητικές ανωμαλίες ούτε και σε άτομα τα οποία έχουν υποστεί εγκεφαλικές βλάβες από τραύματα ή άλλα παθολογικά αίτια.

Οι νευρώνες είναι τα κύτταρα που επεξεργάζονται και μεταδίδουν μηνύματα στον εγκέφαλο και οι συνάψεις είναι οι γέφυρες μεταξύ των νευρώνων που μεταφέρουν τα μεταδιδόμενα μηνύματα. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι ένας νευρώνας έχει κατά μέσο όρο χίλιες συνδέσεις τη φορά. Ο συνολικός αριθμός των νευρώνων υπολογίζεται σε ένα δισεκατομμύριο. Πολλαπλασιάζοντας το δισεκατομμύριο επί χίλια, μας δίνει ένα εκατομμύριο gigabytes (GB).

Οι πληροφορίες που συλλέγουν οι αισθήσεις μας από τα ερεθίσματα του περιβάλλοντος μεταβιβάζονται διαμέσου νευρωνικών οδών στον εγκέφαλο ο οποίος, κατόπιν επεξεργασίας, αποφασίζει ποιες είναι διατηρητέες. Πάνω από το 90% των πληροφοριών θεωρούνται άχρηστες και απορρίπτονται. Ο ιππόκαμπος παίζει καθοριστικό ρόλο στον σχηματισμό της μνήμης. Αρχικά, τα δεδομένα αποθηκεύονται βραχυπρόθεσμα και εν συνεχεία παγιώνονται ως μακροπρόθεσμη μνήμη. Η αμυγδαλή εμπλέκεται σε συναισθηματικές αντιδράσεις που σχετίζονται με τις αναμνήσεις.

Λέγεται ότι ο εγκέφαλός μας μπορεί να αποθηκεύσει τόσες πληροφορίες όσες 300 χρόνια συνεχούς τηλεοπτικής μετάδοσης. Δεν ξέρω κατά πόσον οι υπολογισμοί αυτοί είναι ορθοί, πάντως, αναμφίβολα, εντυπωσιάζουν. Ωραία, σκέφτεται πάλι ο Γιαννάκης, αποθήκευσα όλες τις εγκυκλοπαίδιες και όλες τις επιστήμες του κόσμου...που και πως τις εφαρμόζω όμως, εδώ κρύβεται το μυστικό! 

Η πλειοψηφία των ατόμων που διαθέτουν έναν αρκετά νέο υπολογιστή, tablet ή smartphone, είναι οικείοι με τους όρους "megabytes" και "gigabytes" κτλ.

Η ικανότητα αποθήκευσης πληροφοριών του ανθρώπινου εγκεφάλου, στον μέσο ενήλικα, εκτιμάται ότι ανερχεται σε τρισεκατομμύρια bytes. Σε μια μελέτη του Stanford, αναφέρεται ότι μόνο ο εγκεφαλικός φλοιός έχει 125 τρισεκατομμύρια συνάψεις. Σε μια άλλη μελέτη, αναφέρθηκε ότι 1 σύναψη μπορεί να αποθηκεύσει 4,7 bit πληροφοριών.

Η χωρητικότητα αποθήκευσης μνήμης, μόνο στον εγκεφαλικό φλοιό, αντιστοιχεί σε μια ποσότητα άνω των 74 Terabyte.

Σύμφωνα με ένα άρθρο του 2010 στο Scientific American, η χωρητικότητα μνήμης του ανθρώπινου εγκεφάλου ανέρχεται στα 2,5 petabytes (PB). Ως αριθμός, ένα "petabyte" αντιστοιχεί σε 1024 terabytes (TB) ή ένα εκατομμύριο gigabytes (GB). Εντούτοις, ο υπολογισμός μπορεί να μην είναι τόσο απλός όσο φαίνεται. Ο εγκέφαλος μας έχει να εκτελέσει πολυπλοκότερες εργασίες από την απλή αποθήκευση πληροφοριών. Μια πρόσφατη μελέτη υπολόγισε έτσι τη χωρητικότητα σε 1 PB αφού έλαβε υπόψη πολλούς διαφορετικούς παράγοντες.

Για αναλογισθείτε τον όγκο των πληροφοριών που επεξεργάζεται ο εγκέφαλός μας όσο ζούμε! Ποιες εξ αυτών είναι χρήσιμες/πολύτιμες και πρέπει να διαφυλαχθούν και ποιες να απορριφθούν;

Με τις παρακάτω συγκρίσεις μπορείτε να αντιληφθείτε καλύτερα την τεράστια αποθηκευτική ικανότητα του εγκεφάλου μας.

Η χωρητικότητα μνήμης, π.χ., των σημερινών έξυπνων τηλεφώνων σε gigabytes, ανέρχεται στα 32GB, 64GB, 128GB, 256GB ή περισσότερα.

Οι περισσότερες ψηφιακές τοστιέρες έχουν περισσότερη υπολογιστική ισχύ από ό,τι είχε το διαστημόπλοιο Apollo 11. Ένα smartphone μέσης δυναμικότητας είναι κυριολεκτικά έτη φωτός μπροστά από τον υπολογιστή που καθοδηγούσε και έλεγχε το προαναφερθέν διαστημόπλοιο.

Μερικά άτομα, μολονότι γεννήθηκαν με έναν φυσιολογικό βιολογικό σκληρό δίσκο, δεν κατάφεραν να λειτουργήσουν ποτέ σωστά λόγω ελαττωματικών λογισμικών.

Επίσης, κάποιοι, αν και κατ' αρχήν φυσιολογικοί, φαίνεται πως στην πορεία της ζωής τους, χάνουν την ομαλή υφή της ζελατινώδους μάζας του εγκεφάλου η οποία είτε πουτιγκοποιείται (ουδείς συσχετισμός με τον Πούτιν...η πουτινγκοποίηση... εντελώς τυχαίο το λογοπαίγνιο), είτε αντικαθίσταται από ένα κενό. Άλλοι πάλι, κατά τη διάρκεια της θητεία τους, αδρανοποιούν, οικειοθελώς, την επικοινωνία των συνάψεων με τους νευρώνες τους ή θέτουν τον σκληρό δίσκο σε κατάσταση ετοιμότητας ‘stand by‘ για να κάνουν, μετά τη λήξη, επανεκκίνηση χωρίς αναβάθμιση (update), ελπίζοντας να επανακτήσουν την προηγούμενη λειτουργηκότητα... αν ποτέ είχαν κάποια!

Τώρα βέβαια, επειδή οι συνάψεις στον ανθρώπινο εγκέφαλο είναι δικτυωμένες όπως τα ηλεκτρονικά κυκλώματα στους υπολογιστές, υπολογίζω ότι δεν θα είναι δύσκολο να βραχυκυκλώνουν κάπου, κάπου, οπότε δικαολογείται, μερικοί εξ ημών, να δυσλειτουργούν κατά κάποιον τρόπο! Το επάγγελμα του νευρωνικού ηλεκτρολόγου δεν έχει εφευρεθεί ακόμη...

Τώρα, ποιοι είναι αυτοί οι άνθρωποι; Δεν νομίζω ότι χρειάζεται ιδιαίτερη σκέψη! Η φαντασία είναι ελεύθερη...ή μήπως κι αυτή μας την έχουνε κλέψει;

Αυτά φίλες και φίλοι...

Γιάννης Αρβανιτάκης


ΠΗΓΕΣ

https://optimistminds.com/what-is-the-storage-capacity-of-the-human-brain/https://www.cnsnevada.com/what-is-the-memory-capacity-of-a-human-brain/https://neurotray.com/can-your-brain-get-full/