Ετικέτες

Παρασκευή 9 Δεκεμβρίου 2022

ΠΑΦΟΣ (ΝΕΑ ΠΑΦΟΣ) - Ενα σύντομο οδοιπορικό (λίγη ιστορία, λίγο παρόν και λίγο χιούμορ)

του Γιάννης Αρβανιτάκη

Φίλες και φίλοι,

Πριν λίγες μέρες ξεφύγαμε από τα κρύα και την αράξαμε στην Πάφο. Προς το παρόν, ο καιρός πολύ καλός και οι θερμοκρασίες γύρω στους 22 βαθμούς Κελσίου κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Για την ιστορία, η πόλη ιδρύθηκε στα τέλη του 4ου αι. π.Χ. από το βασιλιά της Πάφου Νικοκλή, ο οποίος μετέφερε εκεί την έδρα του βασιλείου του από την Παλαίπαφο (τα σημερινά Κούκλια).

Άποψη του λιμανιού της Πάφου από το μεσαιωνικό κάστρο.
Η Νέα Πάφος, ή πιο απλά Πάφος, διαδέχθηκε την Παλαίπαφο ως νέα έδρα του παφιακού βασιλείου.

Κατά τα θρυλούμενα, ο μυθικός βασιλιάς της Τεγέας στην Αρκαδία Αγαπήνωρας, που ανήκε στον κύκλο των μνηστήρων της ωραίας Ελένης, έλαβε μέρος στον Τρωικό πόλεμο επικεφαλής των Αρκάδων. Στην επιστροφή του από τον πόλεμο, η τρικυμία τον έσπρωξε προς την Κύπρο όπου κι εγκαταστάθηκε οριστικά. Σ' αυτόν και στους Αρκάδες του αποδίδεται η ίδρυση της Πάφου και η λατρεία της Αφροδίτης στην Παλαίπαφο.

Ως γνωστόν, μετά το θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου (323 π.Χ.) οι διάδοχοί του ενεπλάκησαν σε πολύχρονες έριδες και σε πολέμους μεταξύ τους για τον διαμοιρασμό της αχανούς αυτοκρατορίας. Την Κύπρο, με την προνομιούχα γεωγραφική θέση, διεκδικούσαν δύο των επιγόνων: ο Πτολεμαίος,

Άλλη μια άποψη του λιμανιού από το κάστρο.

που κατείχε την Αίγυπτο, κι ο Αντίγονος, που κατείχε τη Συρία. (Αν έχετε χρόνο, θα βρείτε ιστορικές λεπτομέρειες στον σύνδεσμο: http://www.polignosi.com/cgibin/hweb?-A=36268&-V=limmata

Μιας και η περιοχή προσφέρεται για περιπάτους, δεν νοικιάσαμε αυτοκίνητο. Εξάλλου δεν είναι η πρώτη μας επίσκεψη στην Πάφο.  Σκεφθήκαμε επίσης, αφού ο κύριος Παράσχος τρέχει Μαραθώνιο στα 91 του χρόνια...εμείς θα μπορούσαμε τουλάχιστον να βαδίζουμε για να βελτιώσουμε το κυκλοφοριακό μας σύστημα!... Δεν ξεβουλώνουμε μεν τις αρτηρίες μας...αλλά βοηθούμε κάπως την ανάπτυξη παράπλευρης κυκλοφορίας...

Πάντως, δίχως να αστειεύομαι, διανύουμε αποστάσεις 8 έως 10 χιλιομέτρων ημερησίως, με τα ποδαράκια μας... Το ρεκόρ μας, μέχρι στιγμής, 13 χλμ...😊

Κατά μήκος της παραλίας ξεχωρίζει ο δυτικός παραλιακός πεζόδρομος, μήκους τουλάχιστον 7 χλμ., ο οποίος είναι ιδανικός για κάθε τι σχετικό με άθληση, ονειροπόληση, ρομαντισμό... και η φαντασία ελεύθερη... Όταν φυσάει αεράκι, η θαλασσινή αρμύρα, είναι το κερασάκι στην τούρτα. Τα σούρουπα συγκεντρώνεται ο κόσμος σε διάφορα σημεία, παρακολουθώντας και φωτογραφίζοντας τα

Ο παραλιακός πεζόδρομος
εντυπωσιακά ηλιοβασιλέματα...

Κάτι που μου έρεσε ιδιαίτερα, είναι ότι όλα τα ξενοδοχεία κατά μήκος του πεζόδρομου είναι κτισμένα αρκετά μέτρα προς τα μέσα, ούτως ώστε η παραλία να είναι προσβάσιμη για όλους.

Οι Ελληνοκύπριοι, ως επί το πλείστον, είναι πολύ φιλόξενοι και ευγενικοί άνθρωποι. Τις πρώτες μέρες κιόλας, μετά την άφιξή μας, διαπιστώνουμε ότι σε σχέση με την τελευταία μας επίσκεψη, πριν μερικά χρόνια, αρκετά πράγματα έχουν πάρει στροφή προς το καλύτερο, άλλα πάλι όχι.

Πάντως, αν δεν μιλάς αγγλικά... δυσκολεύεσαι να συνεννοηθείς στην Κύπρο 😉... Αν σχεδιάζετε ταξίδι στο νησί της Αφροδύτης...αρχίστε να ξεσκονίζετε τα αγγλικά σας ή να μάθενετε τα βασικά 😊...  

Μπαίνουμε στη ρεσεψιόν του ξενοδοχείου...’’Καλησπέρα σας λέω’’, της συμπαθητικής κοπέλας... ‘’Sorry, I don’t speak greek‘‘ μου λέει!

Την επομένη πάλι, αποφασίσαμε να κάνουμε μια βόλτα μ’ ένα ‘’Hop on, hop off’’ λεωφορείο για τ’ αξιοθέατα. Λέω στον οδηγό, ‘’Παρακαλώ 2 εισιτήρια για ένα 24ωρο’’, κι αυτός τα ίδια, ‘’Sorry, I don’t speak greek‘‘, μου λέει! Εγώ φοράω το χαμόγελο μου και του λέω μισοαστειευόμενος, ‘’Well you are in a Greek territory, shouldn’t you be able to speak some Greek?’’, ‘’English is an international language! μου απαντά!’’. Τώρα τι να του πεις; Γέλασα και πήρα τα εισιτήρια...στα αγγλικά! 

Το ίδιο ισχύει και με το προσωπικό καταστημάτων και εστιατορίων.

Σε γενικές γραμμές, αν και οι συμπεριφορές μας μοιάζουν πολύ, έχω την εντύπωση πως τ’ αδέλφια μας οι Κύπριοι/-ες είναι κάπως πιο πειθαρχημένοι/-ες από εμάς.

- Για παράδειγμα, θα σταματήσουν στη διάβαση πεζών και δεν θα σας πατήσουν, ούτε θα κατεβούν από το όχημα τους για να εξασκηθούν στην πυγμαχία, όπως συνέβη προσφάτως στην Κρήτη όπου δύο νεαροί τόλμησαν να κάνουν παρατήρηση σε κάποιον ασυνείδητο οδηγό, ‘’διάβαση πεζών, που πας;’’ του λένε, κι αυτός περιποιήθηκε τον έναν... με μια γροθιά! Είτε, όπως το καλοκαιράκι που μας πέρασε, σε μια παρόμοια περίπτωση με την αφεντιά μου, μου λέει ο τύπος ‘’Νάσαι καλά που σέβομαι την ηλικία σου!’’ και σκέφτομαι, εκ των υστέρων, πως κάτι είναι κι αυτό... τότε...δεν είχα συνειδητοποιήσει ότι γλύτωσα τη γροθιά...

- Στα παρκαρίσματα στις γωνίες των δρόμων, στις προσβάσεις για ΑμεΑ και γενικά στα πεζοδρόμια, μας συναγωνίζονται αρκετά καλά, αλλά ίσως... λέω ίσως... σε μικρότερο βαθμό.

- Σκουπιδάκια στους δρόμους λιγότερα μεν...αλλά κι αυτοί φροντίζουν να γεμίζουν κάθε κενό και κάθε τρυπούλα που βρίσκεται μπροστά τους, με άδεια μπουκάλια, κουτάκια μπύρας, πλαστικά κ.ο.κ.

- Κι εδώ επίσης, κυκλοφορούν κάποιοι με βραχυκυκλωμένους νευρώνες, που προσπαθούν να εκφράσουν τις καλλιτεχνικές τους ευαισθησίες πάνω στις πινακίδες οδικής κυκλοφορίας, στις, ενημερωτικές πινακίδες προσανατολισμού, αναγνώρισης χώρων κτλ.  

Βλέπετε παιδιά, η νεανική εγκεφαλική ανεπάρκεια δεν είναι καθαρά ελλαδίτικο φαινόμενο...

- Οι ανατιμήσεις εμφανείς και στην Κύπρο. Μια φορά είπαμε να τσιμπήσουμε κάτι σ’ ένα παραλιακό ταβερνάκι στο λιμανάκι της Πάφου. Χωρίς υπερβολή, 5 καλαμαράκια μικρού μεγέθους €16,50 και μια μερίδα μαρίδες €15,00... τις μέτρησα παιδιά, 15 κομμάτια όλες κι όλες... €1,00 η μαρίδα και πιστέψτε με, δεν κάνω πλάκα!😏

- Κατά τη δική μας γεύση, μας άρεσαν, όσα παφίτικα κρασιά δοκιμάσαμε. Τιμές στις υπέραγορες €8,00-10,00. Για τους γευσιγνώστες υπάρχουν βεβαίως και οίνοι ανωτέρου επιπέδου...

- Αναψυκτικά, καφέδες, μπύρες και τα παρόμοια προσφέρονται σε κάπως λογικότερες τιμές.

- Τιμή βενζίνης των 95 γύρω €1,63 – €1,65.

- Και...κάτι κάπως άσχετο με όσα παραθέτω, αλλά από την άλλη πλευρά ενσωματώνεται στα κριτήρια του πολιτιστικού επιπέδου μια οποιασδήποτε χώρας. Ποιο συγκεκριμένα, τελευταία διαπιστώνω, ότι επιτέλους, σιγά, σιγά, στις δημόσιες τουαλέτες αρρένων το ύψος των ουρητήρων προσαρμόζεται στις αντίστοιχες απαιτήσεις του αναστήματος μας! Το στρίμωξα στο άρθρο μου, επειδή σ’ ένα πολυκατάστημα που επισκεφθήκαμε τα ουρητήρια βρισκόταν σε διαφορετικά ύψη!

Εδώ και χρόνια αναρωτιόμουν γιατί τα ουρητήρια στις δημόσιες ανδρικές τουαλέτες είχαν ένα και το αυτό ύψος για όλους! Ένα μικρόσωμο άτομο με ανάστημα 1,60 εκ. π.χ., είχε πάντοτε πρόβλημα στο κατούρημα...έκτός και αν το μόριο του είχε δυσανάλογο μήκος ώστε να φθάνη τον ουρητήρα, αλλιώς, είτε θα έβρεχε τα παπούτσια του ή το πάτωμα γύρω, γύρω από τη λεκάνη! Μεταξύ μας τώρα παιδιά, ανεξαρτήτως ύψους των ουρητήρων, εγώ βρίσκω το δάπεδο πάντα κατουρημένο...😏

Ας περάσουμε τώρα στα πολιτιστικά.

Αρκετές από τις εξόδους μας είχαν ως πρώτο στόχο την πνευματική μας τροφή. Ξεκινήσαμε λοιπόν με το Αρχαιολογικό Πάρκο Κάτω Πάφου, στην ουσία ένα υπαίθριο μουσείο, που από τη δεκαετία του ’80 βρίσκεται στον κατάλογο της UNESCO.

Οι τιμές εισόδου πολύ προσιτές για το κοινό, €4,50 και για συνταξιούχους €2,25. Σημειωτέον ότι ισχύει για όλες τις εθνικότητες και όχι μόνο για Κύπριους ή Ευρωπαίους. Παραξενεύτηκα όμως λιγάκι επειδή ο κύριος στη θυρίδα δε μου ζήτησε ταυτότητα...ενώ την προηγούμενη μέρα, στην καφετερία, όταν παράγγειλα μια μπυρίτσα, το γκαρσόνι μου λέει, ‘’Ταυτότητα παρακαλώ, για να δω ότι είστε άνω των 18 ετών;’’... ‘’Δεν έχω, την ξέχασα σπίτι’’, του λέω, ‘’ Θα μου κάνετε τη χάρη να το παραβλέψετε;’’ είπα, μ’ έναν χαμογελαστό μορφασμό!😉

Άποψη της έπαυλης Θησέα
Νάναι καλά ο άνθρωπος, με πίστεψε και μου έφερε τη μπύρα! Η Κάθυ όμως δεν ήταν τόσο πειστική... έτσι περιορίστηκε στο φραπεδάκι.

Τέλος πάντων, τον αρχαιολογικό χώρο στολίζουν περίτεχνα εντυπωσιακά μωσαϊκά δάπεδα των τεσσάρων ρωμαϊκών επαύλεων - οικίες του Διόνυσου, του Θησέα, του Αιώνα και του Ορφέα – τα οποία απεικονίζουν σκηνές από την ελληνική μυθολογία και χρονολογούνται από τον 3ο - 5ο αιώνα μ.Χ. Οι επαύλεις πήραν τις ονομασίες τους από τα μωσαϊκά πεδία, τα πραγματικά ονόματα των ιδιοκτητών δεν είναι βεβαίως γνωστά.

Το Πάρκο περιλαμβάνει επίσης κι άλλα σημαντικά μνημεία, όπως την Αγορά, το Ασκληπιείο, το Αρχαίο Ωδείο, το Βυζαντινό κάστρο, γνωστό ως Κάστρο των Σαράντα Κολώνων, το οποίο πήρε το όνομα του από το μεγάλο αριθμό γρανιτένιων κολώνων που βρέθηκαν στο χώρο και μάλλον κάποτε αποτελούσαν μέρος της αρχαίας αγοράς. Πιστεύεται ότι χτίστηκε στα τέλη του 7ου αιώνα μ.χ. για να προστατέψει το λιμάνι και την πόλη της Νέας Πάφου από τις Αραβικές επιθέσεις και αναπλάστηκε

Ψηφιδωτό στη Έπαυλη του Αιώνα Αιώνα
αργότερα από τους Λουζινιανούς. Το κάστρο καταστράφηκε από σεισμό το 1223 και τελικά εγκαταλείφθηκε.

Δεν θα ξεφύγω σε λεπτομέρειες. Σας παραθέτω έναν σύνδεσμο με πληροφορίες για το πάρκο: http://pafosnet.com/archaiologiko-parko-kato-pafou-i-suneuresi-tis-archaiologias-me-tin-technologia

Αν βρεθείτε στην περιοχή μην παραλείψετε να επισκεφτείτε τον χώρο αυτό. Θα σας αποζημιώσει με το παραπάνω.

Πληροφοριακά, για παιδιά μέχρι 14 ετών η είσοδος είναι δωρεάν, όπως επίσης, για μαθητές, φοιτητές, στρατιώτες με στολή, σε κατόχους κάρτας ICOM (International Council of Museums) και άνεργους. Εκτός από τους συνταξιούχους, έκπτωση 50% χορηγείται σε άτομα που λαμβάνουν δημόσια βοηθήματα

Ψηφιδωτό στη Έπαυλη του Θησέα
και σε πολύτεκνες οικογένειες.

Εκτός των φωτογραφιών του κειμένου, σας παραθέτω μερικές στο τέλος του άρθρου για να σας δελεάσω...

Ένας άλλος πολύ αξιόλογος αρχαιολογικός χώρος είναι η νεκρόπολη της Νέας (Κάτω) Πάφου. Στο βόρειο τμήμα αυτής βρίσκονται οι Τάφοι των Βασιλέων και φαίνεται ότι ήταν χώρος ταφής μελών της υψηλής κοινωνίας της πρωτεύουσας της Κύπρου κατά την εποχή των Πτολεμαίων. Οι τάφοι οφείλουν την ονομασία τους στη μεγαλοπρέπεια των ταφικών μνημείων και στον δωρικό ρυθμό που εμφανίζουν σε μερικά απ’ αυτά.
Το νεκροταφείο ήταν σε χρήση από την ελληνιστική μέχρι τη ρωμαϊκή εποχή (2ος π.Χ. αι.-2ος αι. μ.Χ.), αλλά χρησιμοποιήθηκε επίσης από τους πρώτους χριστιανούς και κατά τον Μεσαίωνα από τρωγλοδύτες.

Ψηφιδωτό στη Έπαυλη του Ορφέα
Οι τάφοι έχουν συληθεί τουλάχιστον από το 19ο αιώνα. Ανασκαφές ξεκίνησαν το 1915-16 και συνεχίστηκαν με διακοπές. Η συστηματική ανασκαφική έρευνα άρχισε το 1977 και έληξε το 1990.

http://www.mcw.gov.cy/mcw/da/da.nsf/All/0834FA33CC3EAD12C225719B002C02AB?OpenDocument

Δίπλα από το πάρκο θα συναντήσετε και τα ερείπια της Βασιλικής Παναγίας Λιμενιώτισσας, τα οποία υπάγονται κι αυτά στον ίδιο χώρο. Το νοτιοανατολικό τμήμα της βασιλικής, περιλαμβανομένου και τμήματος του νότιου στυλοβάτη, καταστράφηκε το 1938 όταν ο ιδιοκτήτης παρακείμενου οικοπέδου ισοπέδωσε τον χώρο για να κτίσει καφεστιατόριο και κατοικία. Το ΑΕΠ (Αθάνατον Ελληνικόν Πνεύμα) μεγαλούργησε κι εδώ(!) 😌 http://www.polignosi.com/cgibin/hweb?-A=6785&-V=limmata

Την εκκλησία της Αγίας Κυριακής της Χρυσοπολίτισσας που βρίσκεται κτισμένη επάνω στα ερείπια μιας μεγαλοπρεπούς επτάκλιτης βασιλικής του 4ου αιώνα, δεν μπορέσαμε να τη θαυμάσουμε εκ των έσω επειδή ήταν κλειστή. Ακόμη και οι ανυψωμένες διαβάσεις για την περιήγηση του αρχαιολογικού χώρου δεν προσέφεραν πρόσβαση! Έτσι περιοριστήκαμε μόνο στην περιφέρεια! Σήμερα η εκκλησία λειτουργεί ως Ρωμαιοκαθολικός ναός.

Είσοδος στη κατακόμβη του Αγίου Λαμπριανού
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι κατακόμβες της Αγίας Σολομωνής και του Αγίου Λαμπριανού. Οι κατακόμβες λαξεύονταν κάτω από την επιφάνεια της γης και οι πρώτοι χριστιανοί τις χρησιμοποιούσαν ως καταφύγια κατά την περίοδο των διώξεων από τους Ρωμαίους.

Σύμφωνα με την ιστορία, η Αγία Σολομονή ήταν Ιουδαία και δολοφονήθηκε με τους επτά γιους της, κατα τους διωγμούς των Ιουδαίων το 168 π.χ. από τον βασιλιά της Συρίας Αντίοχο τον Επιφανή, που είχε καταλάβει την Κύπρο την περίοδο 170 - 168 π.χ.


Κατά την τοπική παράδοση η Αγία Σολομονή για να γλιτώσει από τους διωγμούς κρύφτηκε στη συγκεκριμένη σπηλιά. Όταν οι Ρωμαίοι την ανακάλυψαν έκτισαν την είσοδο της σπηλιάς, με στόχο η Αγία να έχει έναν αργό και βασανιστικό θάνατο. Εντούτοις, όταν ανοίχτηκε η σπηλιά, μετά από 200 χρόνια, η Αγία είχε βγήκε ζωντανή.

Στην είσοδο της κατακόμβης βρίσκεται μια μεγάλη τρεμιθιά φορτωμένη μαντηλάκια και διάφορα άλλα υφάσματα, τα οποία οι πιστοί κρεμούν στα κλαδιά της, επικαλούμενοι τη χάρη της Αγίας Σολομωνής, για θεραπεία από κάποια ασθένεια.

https://www.bigcyprus.com.cy/el/destinations/pafos/katakomvi-agias-solomonis-sti-pafo

https://www.cyprusalive.com/el/the-catacombs-of-agia-solomoni  

Η κατακόμβη του Αγίου Λαμπριανού αποτελείται από μια ανοικτή αυλή, γύρω από την οποία υπάρχουν δωμάτια λαξευμένα στο βράχο.

Ο Άγιος Λαμπριανός είναι ένας τοπικός ‘Αγιος της Πάφου, ο οποίος δεν αναγνωρίζεται επίσημα από την Εκκλησία της Κύπρου και για το λόγο αυτό δεν εορτάζεται. Θεωρείται ότι ήταν ένας από τους τριακόσιους Αλαμάνους που ήρθαν στην Κύπρο από την Παλαιστίνη.

Πιστεύεται ότι ο Άγιος Λαμπριανός γιατρεύει δερματικά νοσήματακαι πονοκεφάλους.

https://www.bigcyprus.com.cy/el/destinations/pafos/katakomvi-agioy-lamprianoy-sti-pafo

https://simerini.sigmalive.com/article/2017/9/30/agios-lamprianos-o-paphites-agios-pou-den-eortazetai-apo-te/

Μολονότι βρισκόμαστε εκτός της θερινής τουριστικής περιόδου, η επισκεψιμότητα της νήσου παραμένει υψηλή. Ιδιαίτερα ξεχωρίζουν Βρετανοί, Ισραηλινοί, Γερμανοί και Πολωνοί τουρίστες.

Δημογραφικά, όπως στις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης, παρατηρείται μια αυξανόμενη πολυχρωμία εθνικοτήτων, με όλα τα θετικά και αρνητικά στοιχεία που εμπερικλείει...

Πάλι ξέφυγα φίλες και φίλοι, η ιστορία μας και η ομορφιά του κόσμου ανεξάντλητη...

Ας ελπίσουμε ότι θα μείνει και κάτι για να θαυμάζουν οι επόμενες γενεές...

Γιάννης Αρβανιτάκης

Ψηφιδωτό στην Οικία του Διόνυσου

Παλιά Πάφος













Παλιά Πάφος

Παλιά Πάφος

Το μπαράκι που την αράζαμε για κρασάκι















Βολτίτσα σε υπερυψωμένη διάβαση θαυμάζοντας τα ερείπια

Ερείπια του Κάστρου των 40 Κολώνων ή Βυζαντινού Κάστρου

Ερείπια του Κάστρου των 40 Κολώνων

Ερείπια του Κάστρου των 40 Κολώνων

Ερείπια του Κάστρου των 40 Κολώνων (εμείς...ακόμη σωζώμαστε)😌

Ερείπια του Ασκληπιείου

Το Αρχαίο Ωδείο με τον πρώτο φάρο της Κύπρου που κτίστηκε κατά τα τέλη του 19ου αιώνα,
την περίοδο της Αγγλοκρατίας.

Η κατακόμβη του Αγίου Λαμπριανού



Η κατακόμβη του Αγίου Λαμπριανού (και οι 2 φωτό επάνω)


Ο μικρός ψαράς στο λιμάνι...

...και η ψιλή κουβέντα!

Λήψη από το ξενοδοχείο

Η είσοδος στην κατακόμβη της Αγίας Σολομονής

Κατακόμβη της Αγίας Σολομονής



Παναγία Χρυσοπολιτισσα

Το μασαιωνικό Κάστρο του λιμανιού...πριν

...και τώρα





ΠΗΓΕΣ - Προσωπικές σημειώσεις, τουριστικές πληροφορίες, διαδικτυακοί σύνδεσμοι που παραθέτω εντός του άρθρου.









Σάββατο 5 Νοεμβρίου 2022

ΤΑ ΠΟΛΛΑΠΛΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΤΗΣ LONG COVID-19 

Οδεύουμε προς μία χρόνια μορφή της COVID-19;

του Γιάννη Αρβανιτάκη

Γεια σας παιδιά,

σχεδόν κάθε μέρα, διαβάζουμε ή ακούμε κάτι σχετικό με την long COVID ή μακράς διαρκείας COVID. Υπάρχουν μάλιστα αναφορές που μιλάνε για εξέλιξη σε χρόνια COVID! Θεώρησα λοιπόν σκόπιμο, να συγκεντρώσω μερικά δεδομένα και να κάνω μια ανασκόπηση.

Το άρθρο μου απευθύνεται σε όσες/όσους ενδιαφέρονται για κάτι περισσότερο και όπως πάντα, βασίζεται σε διεθνείς επιστημονικές μελέτες και σε προσωπικές εμπειρίες.

Τι γνωρίζουμε μέχρι στιγμής, για τη Long COVID-19;

Ο ορισμός της long COVID δεν έχει ακόμη καθοριστεί επισήμως, δεν υπάρχει εγκεκριμένη θεραπεία και τα αίτια δεν είναι κατανοητά!

Το CDC (Centers for Disease Control and Prevention, ΗΠΑ) αναφέρει στην ιστοσελίδα του ότι άτομα προσβληθέντα από τον κορωναϊό SARS-CoV-2


μπορεί να συνεχίζουν να έχουν ή να εμφανίσουν νέα συμπτώματα τα οποία σχετίζονται με μετά-COVID καταστάσεις και που είναι δύσκολο να εξηγηθούν, η δε διαχείρισή τους είναι προβληματική.

Οι κλινικές αξιολογήσεις, τα αποτελέσματα των συνηθισμένων εργαστηριακών εξετάσεων αίματος, οι ακτινογραφίες θώρακος και τα ηλεκτροκαρδιογραφήματα μπορεί να είναι απολύτως φυσιολογικά, εντούτοις, τα άτομα αυτά εξακολουθούν να υποφέρουν. Τα συμπτώματα ποικίλουν, μπορεί να είναι παρόμοια με το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης, τη μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα, καθώς και άλλων χρονίων παθήσεων που δύνανται να προκύψουν μετά από άλλες λοιμώξεις.

Σύμφωνα με το CDC εκτιμάται ότι περίπου το 19% των νοσησάντων από COVID-19, στις ΗΠΑ, παρουσιάζουν συμπτώματα long COVID. Επίσης, πάντοτε κατά το CDC, εν συγκρίσει με τους νεότερους ενήλικες, οι ηλικιωμένοι έχουν λιγότερες πιθανότητες ανάπτυξης  μακροχρόνιας COVID. Επίσης, άτομα με ασυμπτωματικές λοιμώξεις είχαν λιγότερες πιθανότητες να αναπτύξουν μακροχρόνια προβλήματα. 

Αυτό που μας θορυβεί είναι ότι οι ήπιες περιπτώσεις υπερτερούν κατά πολύ των σοβαρών, επομένως ακόμη και ένα μικρό ποσοστό ήπιων περιπτώσεων που αναπτύσσουν μακροχρόνια συμπτωματολογία προκαλούν τεράστια ανησυχία για τη δημόσια υγεία, δηλώνει ο David Putrino, PhD, διευθυντής του τμήματος της καινοτομίας αποκατάστασης για το σύστημα υγείας Mount Sinai στη Νέα Υόρκη.

Μια μελέτη του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης τον Σεπτέμβριο του 2021  διαπίστωσε ότι, μέσα σε 3 έως 6 μήνες μετά τη νόσηση από κορωναϊο, το ένα τρίτο των ασθενών παρουσίασαν συμπτώματα COVID μακράς διάρκειας.

Ερευνητές στο King's College του Λονδίνου ταυτοποίησαν τρία διαφορετικά προφίλ μακροχρόνιων συμπτωμάτων, που επικεντρώνονται στο νευρολογικό και στο αναπνευστικό σύστημα ή αφορούν τη φυσική κατάσταση του ατόμου. Μέχρι στιγμής, βρήκαν επίσης διαφορετικά πρότυπα μεταξύ ατόμων που είχαν μολυνθεί από το αρχικό στέλεχος του κορωναϊού, την παραλλαγή Alpha και την παραλλαγή Delta.

Αυτά τα δεδομένα δείχνουν ξεκάθαρα ότι το μετά-COVID σύνδρομο δεν είναι μόνο μία πάθηση, αλλά φαίνεται ότι διαθέτει πολλούς υποτύπους, λέει, η Claire Steves, PhD, ανώτερη κλινική λέκτορας στο King's College London's School of Life Course & Population Sciences, συμπληρώνοντας ότι η κατανόηση των βασικών αιτιών αυτών των υποτύπων μπορεί να μας βοηθήσει στην εύρεση μεθόδων θεραπείας.

Ανάλογα συμπεράσματα βγάζει με τις μελέτες του και ο Dr Guy Fagherazzi, από το Λουξεμβούργο, Διευθυντής του Τμήματος Precision Health (Υγεία Ακριβείας) στο ινστιτούτο LIH (Luxembourg Institute of Health).

Όπως προανέφερα, γεγονός είναι ότι μερικά άτομα που αρχίζουν να αναρρώνουν ή φαίνεται πως αναρρώνουν από μια περίοδο COVID-19, συνεχίζουν να υποφέρουν ή εμφανίζουν νέα συμπτώματα.  

Η μακροχρόνια συμπτωματολογία ποικίλλει και σύμφωνα με το CDC μπορεί να περιλαμβάνει:

• Κούραση ή κόπωση.

• Επιδείνωση των συμπτωμάτων μετά από σωματική ή πνευματική προσπάθεια (αδιαθεσία μετά από άσκηση).

• Πυρετό.

• Δυσκολία στην αναπνοή ή δύσπνοια.

• Βήχα.

• Πίεση ή πόνο στο στήθος.

• Ταχυκαρδία (αίσθημα παλμών, φτερουγίσματα).

• Το αίσθημα ''εγκεφαλικής ομίχλης'', ήτοι μια κατάσταση ψυχικής κούρασης, δυσκολίας στη σκέψη, αδυναμίας συγκέντρωσης και


επικοινωνίας. Το άτομο μπορεί να νιώθει ότι το μυαλό του δεν λειτουργεί σωστά και να βιώνει επίσης, έλλειψη κινήτρων ή ενδιαφέροντος για οποιαδήποτε δραστηριότητα.

• Πονοκέφαλο.

• Διαταραχές ύπνου.

• Ορθοστατική ζαλάδα.

• Τσιμπιές, βελονιές.

• Δυσοσμία, δυσγευσία.

• Κατάθλιψη ή άγχος.

• Διάρροια.

• Πόνο στο στομάχι.

• Αρθραλγίες, μυαλγίες.

• Εξάνθημα.

• Δυσλειτουργίες του έμμηνου κύκλου.

Τα συχνότερα μετά-COVID συμπτώματα που υπέπεσαν στην αντίληψή μου, τους τελευταίους μήνες, στο ιατρείο μας ήταν:

- Κόπωση, εξάντληση.

- Πίεση ή πόνος στο στήθος. Οι ασθενείς μου έδειχναν την περιοχή του στέρνου, τοποθετόντας την παλάμη στο σημείο αυτό.

- Δυσκολία στην αναπνοή, αλλά όχι πάντα.

- Αδυναμία συγκέντρωσης, προβλήματα μνήμης.

- Μυαλγίες, αρθραλγίες.

- Κατάθλιψη, άγχος.

Σημειωτέον, επειδή δεν υποβάλλονται σε εξετάσεις όλα τα άτομα που έχουν προσβληθεί από τη νόσο και δεν υπάρχουν ακόμη επίσημα διαγνωστικά κριτήρια, προς το παρόν, είναι πολύ δύσκολο να κρίνουμε πόσα εξ αυτών προέρχονται ή επηρεάζονται από τη μακροχρόνια COVID.

Σε μια κινεζική μελέτη τον Μάιο, η Lixue Huang, MD και οι συνεργάτες της του Νοσοκομείου Φιλίας Κίνας-Ιαπωνίας, στο Πεκίνο, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Lancet Respiratory Medicine, ανακοίνωσαν ότι περίπου το 55% των ασθενών με COVID-19, 2 χρόνια μετά τη μόλυνση, υπέφεραν ακόμη, από ένα ή περισσότερα συμπτώματα.

Σύμφωνα με τον Ziyad Al-Aly, MD, της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Ουάσιγκτον και του Συστήματος Υγείας VA St, πολλοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν νευρολογικές διαταραχές, όπως η προαναφερθείσα ''ομίχλη του εγκεφάλου'' (brain fog).

Υπολογίζεται περίπου 6,6 εκατομμύρια Αμερικανοί έχουν υποστεί εγκεφαλικές βλάβες που σχετίζονται με τη μόλυνση από τον κορωναϊο.
Αν αναλογιστεί κανείς ότι μέχρι στιγμής, παγκοσμίως, έχουν διαγνωστεί πάνω από 580 εκατομμύρια περιπτώσεις
COVID-19, σίγουρα ένας σημαντικός αριθμός συνανθρώπων μας πάσχει από κάποια μορφή COVID-19 μακράς διαρκείας.

Ορισμένες από τις αναφερόμενες νευρολογικές διαταραχές είναι σοβαρές χρόνιες παθήσεις που θα επηρεάσουν ορισμένους συνανθρώπους μας για την υπόλοιπη ζωή τους.

Σε με μια μεγάλη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Nature τον Απρίλιο του 2021 (https://www.nature.com/articles/s41586-021-03553-9 ), οι ερευνητές Ziyad Al-Aly, Yan Xie & Benjamin Bowe, του Clinical Epidemiology Center, Research and Development Service, VA Saint Louis Health Care System, Saint Louis, MO, USA, εξέτασαν περισσότερους από 87.000 ασθενείς με COVID-19 και σχεδόν 5 εκατομμύρια ασθενείς ελέγχου σε μια ομοσπονδιακή βάση δεδομένων. Η μελέτη έδειξε ότι οι ασθενείς με COVID-19 αντιμετωπίζουν πολλές υγειονομικές απειλές, συμπεριλαμβανομένου κατά 59% υψηλότερου κινδύνου θανάτου έως και 6 μήνες μετά τη μόλυνση, σε σύγκριση με τα άτομα που δεν είχαν μολυνθεί.

Το Πανεπιστήμιο Johns Hopkins δηλώνει ότι περισσότερα από 3 εκατομμύρια άτομα παγκοσμίως και περίπου 570.000 στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν πεθάνει από αίτια που σχετίζονται με τον κορωναϊο.

Αιτίες

Δεν είναι σαφές ποια είναι τα υποκείμενα αίτια που οδηγούν στην εμφάνιση της μακράς διαρκείας COVID-19, αλλά οι περισσότερες έρευνες επισημαίνουν έναν συνδυασμό παραγόντων. Μεταξύ των υπόπτων βρίσκονται, η παρατεταμένη φλεγμονή, οι μικροσκοπικοί θρόμβοι αίματος και η εκ νέου ενεργοποίηση λανθανόντων ιών ή κάποιων ιών που παραμένουν αθόρυβα στο σώμα μας χωρίς να προκαλούν βλάβη.

Τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ (NIH, National Institutes of Health) δηλώνουν ότι η μόλυνση μπορεί να προκαλέσει την παραγωγή αυτοαντισωμάτων που επιτίθενται στα όργανα του προσβληθέντος ατόμου.

Εάν η νόσος COVID-19 συνεχίζεται για για μεγάλο χρονικό διάστημα μπορεί να προκαλέσει παρατεταμένες βλάβες σε διάφορα όργανα.

Τον Αύγουστο του 2021, ο συμπατριώτης μας Αλέξανδρος Ρόβας, MD, με την εργασία του, ''Βλάβες στα μικρότερα αιμοφόρα αγγεία από την COVID-19'' (Schädigung der kleinsten Blutgefäße bei COVID-19), κέρδισε το πρώτο ερευνητικό βραβείο εντατικολογίας σε Γερμανία  και Αυστρία (DGIIN, Deutsche Gesellschaft für Internistische Intensivmedizin und Notfallmedizin - Γερμανική Εταιρεία Εντατικής Ιατρικής στην Παθολογία και την Επείγουσα Ιατρική). Το βραβείο αυτό απονέμεται για πρώτη φορά σε έναν Έλληνα!

Ο Dr. Αλέξανδρος Ρόβας και οι συνεργάτες του, του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Münster, στη Γερμανία, διαπίστωσαν ότι ασθενείς με μακράς διαρκείας COVID-19 είχαν ενδείξεις βλάβης στα τριχοειδή τους αγγεία. "Ασαφές παραμένει, αν, σε ποιο βαθμό και πότε, η παρατηρηθείσα ζημιά μπορεί να είναι αναστρέψιμη."

https://www.medizin.uni-muenster.de/fakultaet/news/schaedigung-der-kleinsten-blutgefaesse-bei-covid-19-dr-alexandros-rovas-erhaelt-dgiin-forschungspreis.html

Μια μελέτη από ερευνητές του Χάρβαρντ διαπίστωσε ότι αγχώδη και καταθληπτικά άτομα, καθώς επίσης άτομα που ένιωθαν μοναξιά προτού προσβληθούν από την COVID-19, είχαν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν COVID μακράς διαρκείας.

Εμβολιαστική Προστασία

Μια μέτα-ανάλυση διαφόρων μελετών στις οποίες συμμετείχαν 17 εκατομμύρια άτομα, έδωσε ενδείξεις ότι ο εμβολιασμός μπορεί να μειώσει τη σοβαρότητα της COVID-19 ή να βοηθήσει τον οργανισμό να απαλλαγεί από τον ιό.

Μια ομάδα ερευνητών στο Μιλάνο της Ιταλίας διαπίστωσε ότι τα μη εμβολιασμένα άτομα είχαν σχεδόν τρεις φορές περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν σοβαρά συμπτώματα για περισσότερο από 4 εβδομάδες σε σύγκριση με τους εμβολιασμένους εθελοντές.

Η βάση της διαχείρισης είναι η υποστηρικτική, ολιστική φροντίδα, ο έλεγχος των συμπτωμάτων και η ανίχνευση θεραπεύσιμων επιπλοκών», δήλωσε η Trish Greenhalgh, MD, καθηγήτρια επιστημών υγείας της πρωτοβάθμιας φροντίδας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης.

Για να δούμε φίλες και φίλοι, πολύς δρόμος μπροστά μας...

Γιάννης Αρβανιτάκης


ΠΗΓΕΣ

https://www.medscape.co.uk/viewarticle/brain-fog-may-persist-two-years-after-covid-anxiety-and-2022a10021kt?fbclid=IwAR3zyC_onNWrX1HBQ0OnHNM1WK4tk95al9qwG1DHSBvFtDLmGyr3xXNdiuY

https://www.medscape.com/viewarticle/979175?fbclid=IwAR16r_lRhpXS57FmWl8MY-7vuKz7IkjfVDlAI_KRSCa78Xgff8LBYLr38Sg

https://www.medscape.com/viewarticle/978470?fbclid=IwAR3rfJHy6E2zNm-Yp0ks-cul2Ar9it_R_SZhA1xgd8eveLXcszMVrRT8PGc

https://www.medscape.com/viewarticle/978469?fbclid=IwAR3KLB-RKAgVQ0RGXwCF8PkcPdnEkzDqMjjgEvaq10bDA2x-ymY9HEnjQU0

https://www.medscape.com/viewarticle/949862?src=soc_fb_210427_mscpedt_news_mdscp_longhaulcovid&faf=1

https://www.medilib.ir/uptodate/show/128153

https://www.nature.com/articles/s41586-021-03553-9

Τρίτη 5 Ιουλίου 2022

ΠΝΙΓΜΟΣ, ΞΗΡΟΣ ΠΝΙΓΜΟΣ, ΔΕΥΤΕΡΕΥΩΝ ΠΝΙΓΜΟΣ, ΠΑΡ’ ΟΛΙΓΟΝ ΠΝΙΓΜΟΣ και παρεμφερείς όροι

Φίλες και φίλοι,

καλοκαίριασε μεν στις περιοχές μας, αλλά σε οποιαδήποτε εποχή κι αν βρισκόμαστε εμείς, κάπου στον κόσμο υπάρχει καλοκαιρία. Έτσι, είτε σε θάλασσα, λίμνη, ποτάμι ή πισίνα, μια μεγάλη μερίδα συνανθρώπων μας δράττεται της ευκαιρίας να βουτήξει στο νερό, και όχι μόνο για να δροσιστεί! Αναμφίβολα, το κολύμπι, τα παιχνίδια και τα διάφορα θαλάσσια σπορ αποτελούν μια ιδιαίτερη μορφή διασκέδασης η οποία προσθέτει ομορφιά και ποιότητα στη ζωή μας. 

Όμως, πίσω απ’ όλες αυτές τις απολαύσεις καραδοκούν και κάποιοι κίνδυνοι. Με 370.000 (κατά τον ΠΟΥ 2014) θανάτους περίπου ετησίως, ανά τον κόσμο, ο πνιγμός είναι ένα σοβαρό και παραμελημένο θέμα δημόσιας υγείας.

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, ο πνιγμός αποτελεί την τρίτη αιτία θανάτου μεταξύ των παιδιών 5-14 ετών, που ειδικά στα παιδιά, είναι συχνά αποτρέψιμος.

Στη χώρα μας, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία από τους αρμόδιους κρατικούς οργανισμούς και φορείς, ετησίως, περισσότεροι από 400 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους από πνιγμό σε θάλασσες και πισίνες. Ο αριθμός αυτός μας κατατάσσει στην 6η θέση της ΕΕ και στην 39η του κόσμου σε πνιγμούς.

Στις ΗΠΑ, αν εξαιρέσουμε τους θανατούς που οφείλονται σε γενετικές ανωμαλίες, περισσότερα παιδιά ηλικίας 1-4 ετών χάνουν τη ζωή τους από πνιγμό παρά από οποιαδήποτε άλλη αιτία. Οι περισσότεροι πνιγμοί σε παιδιά της προαναφερθείσης ηλικίας συμβαίνουν σε πισίνες.

Όλα τα περιστατικά πνιγμού δεν είναι θανατηφόρα, πολλές περιπτώσεις αφορούν μη θανατηφόρους πνιγμούς. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας, κάθε χρόνο, γύρω στις 8.000 άτομα κινδυνεύουν να χάσουν τη ζωή τους από πνιγμό στη χώρα μας.

Όλοι σας ξέρετε τι σημαίνει πνιγμός...τι γνωρίζετε όμως για τις υπόλοιπες έννοιες;

Διαβάζω ή ακούω συχνά τους όρους, 'σχεδόν ή παρολίγον πνιγμός', 'ξηρός πνιγμός’, 'δευτερεύων πνιγμός’, 'υγρός πνιγμός’ και 'καθυστερημένος πνιγμός’! Φίλες και φίλοι, οι όροι αυτοί δεν είναι ιατρικά αποδεκτές διαγνώσεις. Παρ’ όλα αυτά, έχω δει, σχετικά πρόσφατα, δημοσιεύματα που κάνουν χρήση των όρων αυτών. Ωστόσο, το παράδοξο είναι, ότι εμείς, η ιατρική κοινότητα, εφηύραμε αυτούς τους όρους, όχι οι ασθενείς ή τα μέσα ενημέρωσης! Με τους προαναφερθέντες όρους που χρησιμοποιούνται από συναδέλφους και από τα ΜΜΕ, αποσπάται η δέουσα προσοχή από τις υπεύθυνες αρχές ούτως ώστε να καταβάλλουν περισσότερες προσπάθειες για την πρόληψη του πνιγμού, τη διάσωση και τη θεραπεία όσων πνίγονται.

Μια επιτροπή συναίνεσης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας όρισε τον πνιγμό ως 'τη διαδικασία εμφάνισης αναπνευστικής δυσλειτουργίας μετά από εμβύθιση σε ένα υγρό και την εισροή αυτού στους αεραγωγούς του αναπνευστικού συστήματος’. Κατά τον  πνιγμό η εισρόφηση ύδατος οδηγεί σε υποξία και τελικά καρδιακή ανακοπή. Ωστόσο, δεν είναι συνώνυμο του θανάτου! Μπορεί να διακοπεί. Οι ασθενείς που έχουν διασωθεί από πνιγμό και που έχουν ελάχιστα συμπτώματα γενικά βελτιώνονται εντός 4 έως 8 ωρών από το συμβάν. Εν τούτοις, τα διασωθέντα θύματα πρέπει να προειδοποιούνται ότι, μολονότι σπάνιο φαινόμενο, εάν εμφανίσουν βήχα, δύσπνοια ή οποιοδήποτε άλλο ανησυχητικό σύμπτωμα εντός 8 ωρών από τη στιγμή του συμβάντος, θα πρέπει να αναζητήσουν αμέσως ιατρική βοήθεια.

Δυστυχώς, ο πνιγμός παραμένει μια από τις πιο κοινές αιτίες θανάτου στα παιδιά. Ζωτικής σημασίας είναι η αποτελεσματική πρόληψη, διάσωση και θεραπεία. Ως εκ τούτου πρέπει να είμαστε βέβαιοι για την ακρίβεια των σχετικών πληροφοριών που μοιραζόμαστε.

Πολλοί οργανισμοί και ιδρύματα που ασχολούνται με τη διάσωση ανθρώπινης ζωής ανά τον κόσμο, αποθαρρύνουν τη χρήση αυτών των όρων. Εν τούτοις, εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται ανεπιφύλακτα από συγγραφείς και δημοσιογράφους ιατρικών άρθρων, με αποτέλεσμα να διαιωνίζεται η κατάσταση. Όλοι οι μελλοντικοί συγγραφείς καλούνται να εγκαταλείψουν αυτούς τους όρους και να κατανοήσουν/αντιληφθούν τον πνιγμό ως μια διαδικασία που ποικίλλει σε σοβαρότητα και μπορεί να έχει θανατηφόρο ή μη θανατηφόρο έκβαση.

Εάν το θύμα διασωθεί οποιαδήποτε στιγμή, η διαδικασία διακόπτεται και αυτό ονομάζεται μη θανατηφόρος πνιγμός. Εάν το θύμα πεθάνει, πρόκειται για θανατηφόρο πνιγμό.

Τα περιστατικά υδάτινου κινδύνου χωρίς ένδειξη αναπνευστικής ανεπάρκειας (δηλαδή, χωρίς αναρρόφηση) θα πρέπει να καταχωρούνται ως διάσωση στο νερό και όχι ως πνιγμός.

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ και ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ

- Ο όρος ''παρ’ ολίγον πνιγμός'' είναι λανθασμένος. Ένα άτομο μπορεί να πνιγεί και να επιβιώσει, όπως ένα άτομο μπορεί να υποστεί καρδιακή ανακοπή και να επιζήσει. Όπως δεν υπάρχει αναγνωρισμένη κατάσταση ''παρ’ ολίγον καρδιακής ανακοπής'', δεν υπάρχει επίσης κατάσταση ''παρολίγον πνιγμού''.

- Ο όρος ''ξηρός πνιγμός’’ χρησιμοποιήθηκε στο παρελθόν σε περιπτώσεις ατόμων που βρέθηκαν νεκρά στο νερό και κατά τη νεκροψία δεν διαπιστώθηκε νερό στους πνεύμονες.

- Οι άνθρωποι δεν πεθαίνουν απροσδόκητα από πνιγμό ημέρες ή εβδομάδες αργότερα χωρίς κανένα προηγούμενο σύμπτωμα.

- Στην ιατρική βιβλιογραφία δεν έχει δημοσιευθεί ποτέ περίπτωση ασθενούς που 8 ή περισσότερες ώρες μετά το συβάν, και μετά από αρχικά ασυμπτωματική κλινική αξιολόγηση, να έχει παρουσιάσει επιδείνωση της κατάστασής του και να πεθάνει.

- Οποιοσδήποτε τραυματισμός ή ξαφνική ασθένεια όπως π.χ. καρδιακή, νευρολογική ή καταδυτική νόσος, μπορεί να προκαλέσει απώλεια συνείδησης, ψυχική ή σωματική αδυναμία και κατά συνέπεια πνιγμό.

• Υπό κανονικές συνθήκες, όταν εισέρχεται λίγο νερό στη στοματική κοιλότητα, για να διατηρήσουμε ανέπαφο τον αεραγωγό μας, το φτύνουμε οικειοθελώς ή το καταπίνουμε. Αν η εισερχόμενη ποσότητα ύδατος είναι μεγαλύτερη και δεν μπορούμε να καθαρίσουμε τους αεραγωγούς μας εγκαίρως, τότε αναπόφευκτα θα κάνουμε αναρρόφηση διεγείροντας το αντανακλαστικό του βήχα. Αν δεν προλάβουν να μας τραβήξουν έξω από το νερό, η εισροή νερού συνεχίζεται και η υποξαιμία, μέσα σε δευτερόλεπτα έως λίγα λεπτά, θα μας οδηγήσει σε απώλεια συνείδησης, άπνοια, καρδιακή ανακοπή!

• Ολόκληρη η διαδικασία πνιγμού, από την έναρξη έως την καρδιακή ανακοπή, συνήθως διαρκεί λίγα λεπτά. Εν τούτοις, σε σπάνιες περιπτώσεις, όταν το θύμα βρεθεί σ’ ένα υποθερμικό περιβάλλον, τότε η διάσωση και συνεπώς η επιβίωση του πνιγέντος καθίσται εφικτή έστω κι αν έχει περάσει μία ώρα από το συμβάν. Νεότερες έρευνες μάλιστα, αναφέρουν ότι τα θύματα που πνίγονται σε κρύα νερά, εφόσον ληφθούν τα σωστά/κατάλληλα μέτρα, μπορούν να επανέλθουν στη ζωή έως και δύο ώρες μετά τον πνιγμό. Αυτό συμβαίνει επειδή στο κρύο νερό, ο μεταβολισμός του σώματος επιβραδύνεται και τα όργανα απαιτούν/καταναλώνουν λιγότερο οξυγόνο. Ονομάζεται αντανακλαστικό κατάδυσης και έχει μελετηθεί σε θηλαστικά όπως οι φώκιες.

• Γι’ αυτόν τον λόγο, δεν πρέπει να διακόψουμε ποτέ πρόωρα την ΚΑΡΠΑ! Η αντιστροφή της εγκεφαλικής υποξίας μπορεί να επιτευχθεί μόνο με αποτελεσματικό αερισμό, οξυγόνο και θωρακική συμπίεση.

Στις 16 Νοεμβρίου 2017 είχα γράψει μερικές πληροφορίες σχετικά με την καρδιοπνευμονική αναζωογηση. Αν ενδιαφέρεστε ιδού κι ο σύνδεσμος: https://iarvan-hellas.blogspot.com/2017/11/1.html      

• Σύμφωνα με τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας, Πνιγμοί συμβαίνουν κατά 90% στα πρώτα 10μ, κατά 55% στα 3μ, και σπάνια μετά τα 50μ από την ακτή.

• Ένα 80% περίπου των ανθρώπων που πεθαίνουν από πνιγμό είναι άνδρες. Μεταξύ των παραγόντων που συμβάλλουν σε υψηλότερα ποσοστά πνιγμού στους άνδρες είναι η αυξημένη παραμονή στο νερό, η αψήφηση ή υποτίμηση των πιθανών κινδύνων, η υπερτίμηση δυνάμεων, η κατανάλωση αλκοολούχων ποτών.  

• Μελέτες σε ζώα έδειξαν ότι η αναρρόφηση μόλις 2,2ml νερού ανά κιλό σωματικού βάρους είναι αρκετή για να προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στην ανταλλαγή οξυγόνου στους πνεύμονες. Η αντίστοιχη ποσότητα για έναν άνθρωπο 70 κιλών είναι περίπου 154ml, ήτοι τα ¾ ενός κανονικού ποτηριού νερού.

ΠΡΟΛΗΨΗ , ΟΔΗΓΙΕΣ

Σύμφωνα με το Ελληνικό Ινστιτούτο Υγιεινής και Ασφάλειας της Εργασίας (ΕΛ.ΙΝ.Υ.Α.Ε.), το 2018 καταγράφηκαν 413 πνιγμοί σε θάλασσες και πισίνες της χώρας μας. Την ίδια περίοδο στην Ιταλία, χώρα που έχει εξαπλάσιο πληθυσμό, οι πνιγμοί ήταν μόλις 400.

Ναι, φίλες και φίλοι, αναμφισβήτητα, κάθε θάνατος είναι ένα τραγικό γεγονός, όμως οι ανωτέρω αριθμοί ομολογούν ότι κάτι πάει στραβά στη Χώρα μας...και σ’ αυτόν τον τομέα!

Βασικός στόχος παραμένει η αποτροπή του πνιγμού και όχι η διάσωση! Αν χρειαστεί διάσωση...σημαίνει ότι κάτι δεν πήγε σωστά! 

• ΠΩΣ ΘΑ ΑΝΤΙΛΗΦΘΕΙΤΕ ΕΝΑ ΑΤΟΜΟ ΠΟΥ ΠΝΙΓΕΤΑΙ;
- Ξεχάστε αυτά που βλέπετε στις κινηματογραφικές ταινίες ή σε διάφορες σειρές. Συνήθως, όταν δείτε ένα άτομο με το κεφάλι έξω από το νερό, με τα μάτια κλειστά και ν’ ανοιγοκλείνει το στόμα, δεν σημαίνει ότι φωνάζει ή προσπαθεί να φωνάξει βοήθεια, μάχεται για να πάρει αναπνοή, κυριαρχούμενο από έναν σιωπηλό πανικό! Στη φάση αυτή δεν είναι σε θέση να φωνάξει και να καλέσει βοήθεια! 
- Σε περίπτωση πνιγμού, το θύμα τείνει μάλλον να πάρει μια όρθια στάση στο νερό, με τα χέρια να σπρώχνουν προς τα κάτω.
- Μη συγχέετε μια κατάσταση που το άτομο αναγνωρίζει κάποιο κίνδυνο και καλεί για βοήθεια, ενώ διατηρεί πλήρως την κινητικότητά του. Εννοείται ότι και σ’ αυτές τις περιπτώσεις δεν πρέπει να έρθετε σε σωματική επαφή με το άτομο που κινδυνεύει και θέλετε να σώσετε.

• ΜΗΝ ΓΙΝΕΤΕ ΕΣΕΙΣ ΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΘΥΜΑ - Οι πανικόβλητοι κολυμβητές μπορούν να χτυπήσουν και να τραυματίσουν τον διασώστη ή όποιο άλλο άτομο που θα επιχειρήσει να τους βοηθήσει παρασύροντας το από κάτω. Σημειωτέον ότι και ο διασώστης εκτίθεται στους ίδιους κινδύνους που υπέπεσε το θύμα, όπως ισχυρά ρεύματα, έντονος κυματισμός, βαθιά νερά ή άλλοι υποβρύχιοι κίνδυνοι.

• Αν βρεθείτε αντιμέτωποι με άτομα που κινδυνεύουν, να επιχειρήσετε διάσωση χωρίς επαφή. Αν δεν υπάρχει σχοινί ή σωσίβιο κοντά σας, πετάξτε ό,τι έχετε διαθέσιμο μπροστά σας που μπορεί να επιπλέει για να πιαστεί η/ο κινδυνεύουσα/κινδυνεύων. Αν το άτομο βρίσκεται σε κοντινή απόσταση απλώστε του ένα επίμηκες αντικείμενο για να μπορέσει να πιαστεί. 

• Να προτιμάτε την κολύμβηση σε χώρους οριοθετημένους με σημαδούρες.

• Να επιτρέπετε το κολύμπι στα παιδιά σας μόνο σε περιοχές που έχουν ναυαγοσώστες, δεν είναι όμως λάθος αν το εφαρμόζετε και στους εαυτούς σας!

• Μην αφήνετε ποτέ το παιδί σας να κολυμπά μόνο του.

• Οταν το παιδί σας βρίσκεται μέσα στο νερό ή γύρω απ’ αυτό, να μην το χάσετε ποτέ από το βλέμμα σας!  

• Μην αφήνετε ποτέ το μωρό σας μόνο του κοντά σε οποιαδήποτε ποσότητα νερού, ακόμα και στο σπίτι σας.

• Εάν έχετε πισίνα στο σπίτι σας, φροντίστε να είναι πλήρως περιφραγμένη.

• Ακόμη κι αν το νερό δεν είναι βαθύ, να είστε πάντοτε επιφυλακτικοί. Ο πνιγμός μπορεί να συμβεί σε οποιοδήποτε είδος νερού, μπανιέρες, λεκάνες τουαλέτας, λιμνούλες ή μικρές πλαστικές πισίνες.

• Εγγραφείτε μαζί με τα παιδιά σας να κάνετε μαθήματα πρόληψης κινδύνου στο νερό και ασφαλούς κολύμβησης.

• Δεν γνωρίζω για τη Χώρα μας, αλλά υπάρχουν και προγράμματα που μυούν τα παιδάκια ηλικίας 6 μηνών έως 3 ετών στο νερό.

• Τα περιστατικά πνιγμού στους εφήβους είναι πιο πιθανό να σχετίζονται με ναρκωτικά και κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών. Επομένως διδάξτε στα παιδιά σας τους κινδύνους, λέει ο Mike Gittelman, MD, συνδιευθυντής του Comprehensive Children's Injury Center στο Νοσοκομείο Παίδων του Cincinnati.

• Εάν το παιδί σας έχει προβλήματα αναπνοής αφού βγει από το νερό, ζητήστε ιατρική βοήθεια. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις τα συμπτώματα υποχωρούν από μόνα τους, είναι σημαντικό να τα ελέγχετε.

• Εάν τα συμπτώματα δεν υποχωρήσουν ή αν επιδεινωθούν, να πάτε το παιδί σας στα επείγοντα και όχι στο ιατρείο του παιδίατρου σας. Θα χρειαστούν κλινικές εξετάσεις και πιθανόν εισαγωγή, παρακολούθηση.

Αρκετά σας κούρασα! Ευχαριστώ όλους τους αναγνώστες που έφθασαν μέχρι αυτό το σημείο.

Γιάννης Αρβανιτάκης

 

Εκτός από τις προσωπικές μου σημειώσεις,

ΠΗΓΕΣ

https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/mortality-among-children-aged-5-14-years

https://www.webmd.com/children/features/secondary-drowning-dry-drowning

https://www.zougla.gr/greece/article/prota8litria-stous-pnigmous-se

https://www.jdch.com/blog/2020/05/dry-drowning-and-delayed-drowning

https://www.cdc.gov/drowning/index.html?CDC_AA_refVal=https%3A%2F%2Fwww.cdc.gov%2Fsafechild%2Fdrowning%2Findex.html

https://ourworldindata.org/grapher/death-rate-from-drowning

https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/drowning

https://www.who.int/publications/i/item/global-report-on-drowning-preventing-a-leading-killer

https://www.cdc.gov/drowning/data-research/facts/index.html

https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/drowning